Metsamor Arkeolojik Alanı

Մեծամոր

Ermenistan · Armavir

Antik kentAralıklı kazı
Yaklaşık dönemMÖ 4.000 — MS 1.700Yaklaşık Kalkolitik dönemden Geç Orta Çağ sonrasına Haritada gör ↓

Kısaca

Taronik yakınındaki Metsamor, bir iç kale, yerleşim mahalleleri, kutsal alanlar ve geniş bir nekropolden oluşur. Kazılar, yerleşimin metal işçiliği ve Aras Vadisi'nin Tunç ve Demir Çağı tarihi açısından önemini göstermektedir.

Ne bulundu?

  • 1Altın takılı çift gömüt

    İki kişinin birlikte defnedildiği, yağmalanmamış taş sanduka mezarda yüzden fazla boncuk ve altın kolye ucu bulunmuştur. Araştırmacılara göre parçalar muhtemelen üç kolyeye aitti.

  • 2Karneol kolye uçları

    Mezarda onlarca karneol, yani kırmızımsı akik kolye ucu bulunmuştur. Altınlarla birlikte zengin bir takı topluluğu oluşturur.

  • 3Fayans şişe

    Mezardaki arkeolojik fayans şişe yerel üretim değildir. Araştırmacılara göre Suriye-Mezopotamya sınır bölgesinden getirilmiştir.

  • 4Ahşap mezar yatağı

    Taş sanduka mezarda ahşap bir gömü yatağının kalıntıları korunmuştur. Cenazenin yerleştirilmesinde ahşap donanım kullanıldığını belgeler.

  • 5Metal eritme ve döküm düzenekleri

    Alanda fırınlar ve kayaya yerleştirilmiş metal işleme düzenekleri bulunmuştur. Metsamor’daki metal üretiminin somut kalıntılarıdır.

Neyi işaret ediyor?

MÖ 1300–1200’e tarihlenen mezarın takıları ve donanımı, ölen kişilere zengin eşyalar eşliğinde veda edildiğini gösteriyor. Araştırmacılara göre ithal şişe uzak bağlantıları yansıtırken, fırınlar yerleşimin üretim faaliyetlerini belgeliyor.

Bize ne gösterdi?

  1. Yağmalanmamış mezar, takılarla kapların birlikte bırakıldığı gömü düzenini korudu.
  2. Ahşap yatak kalıntısı, mezar içindeki donanım hakkında bilgi sağladı.
  3. Araştırmacılara göre fayans şişe, uzak bölgelerle eşya dolaşımına kanıt sundu.
  4. Fırın ve döküm düzenekleri, yerleşimde metal işlendiğini belgeledi.

Son haber / seçilmiş arşiv

2023 yılında yayımlanan açıklamada, 2022 kazılarında bulunan ve MÖ 1300-1200 yıllarına tarihlenen iki kişilik mezardaki altın takılar ve ithal fayans şişe tanıtıldı.

Künye

Kültür
Tunç ve Demir Çağı Aras Vadisi toplulukları; Urartu
İlk modern kazı
1965
Ekip / tarihsel
Krzysztof Jakubiak ve Ashot Piliposyan; Ermeni-Polonya arkeoloji heyeti
Koordinatlar
40,1267°, 44,1864°

Kaynaklar

  1. archaeopresspublishing.com
  2. armeniahiddengems.aua.am
  3. scienceinpoland.pl
  4. pcma.uw.edu.pl

Yakındaki kazılar


—
—
12.000

Toprağın altından: son keşifler

  • Ukrayna’da 1.800 yıllık renkli emaye bezemeli kemer tokası bulundu

    Tsetsyn Ormanı’nda bulunan metal kemer tokası, bezemesi ve yapım özellikleriyle MS 2–3. yüzyıllara tarihlendirildi. Araştırmacılara göre bir Sarmat atlı savaşçısına ait olabilecek buluntu, Roma sınırındaki askeri ve kültürel ilişkileri anlamaya yardımcı olabilir; sahibinin kimliği henüz kesinleşmedi.

    Arkeofili ↗
  • Sibirya’daki 2.800 yıllık mezarda kenevir kullanımının kimyasal izleri bulundu

    Tunnug kurganındaki kenevir tohumları MÖ 800–760 arasına tarihlendirildi; insan saçlarında da kenevir bileşikleriyle eşleşen sinyaller saptandı. Araştırmacılara göre bulgular, kenevirin psikoaktif etkilerinden cenaze ritüellerinde yararlanılmış olabileceğini gösteriyor.

    Arkeofili ↗
  • Kazakistan’da Altın Orda döneminde demir üretiminin izleri bulundu

    Bayanaul bölgesindeki araştırmalarda, içinde odun kömürü korunmuş demir cürufları bulundu; kömürün radyokarbon analizi üretimi Altın Orda dönemine tarihlendirdi. Buluntular, göçebe toplulukların alet ve hammadde ihtiyaçlarını nasıl karşıladıklarına ilişkin yeni kanıt sağlıyor.

    HeritageDaily ↗
  • Almanya’da göl altında 10.500 yıllık işlenmiş ahşaplar bulundu

    Arendsee Gölü’nde yaklaşık 20 metre derinlikte işlenmiş ahşaplar, taş aletler ve hayvan kemikleri bulundu. Nadir korunan ahşaplar Mezolitik dönemin marangozluk tekniklerini doğrudan belgeliyor; bir yapıya ait olup olmadıkları henüz kesinleşmedi.

    HeritageDaily ↗
  • İngiltere’de Demir Çağı ve Roma dönemlerinden beş ahşap kuyu bulundu

    Hampshire’daki boru hattı kazılarında, dördü Demir Çağı’na, biri Roma dönemine bağlanan beş ahşap kuyu ortaya çıkarıldı. Kuyulardan birinin ahşabı MÖ 719–396 arasına tarihlendirildi; korunmuş alet ve onarım izleri eski su temini yöntemlerini gösteriyor.

    HeritageDaily ↗
  • Sudan’daki Sanam tapınağında fayans üretim atölyesi keşfedildi

    Sanam tapınak kompleksinde yüzlerce boncuk, bir cenaze heykelciği ve üretim kalıntıları içeren fayans atölyesi bulundu. Araştırmacılara göre atölye, Kuş hükümdarlarının değerli eşyaların üretimini denetleyerek siyasi güçlerini nasıl pekiştirdiğini anlamaya yardımcı oluyor.

    Arkeofili ↗
  • Kazakistan’da Saka dönemine ait mezarda altın ayı figürü bulundu

    Almatı’daki Karagaily kurganında, ön tarihlendirmeye göre MÖ 4–3. yüzyıllara ait küçük bir altın ayı figürü bulundu. Araştırmacılara göre üzerindeki delikler, figürün törensel bir başlığa dikilmiş olabileceğini gösteriyor; buluntu Saka giyim ve süsleme geleneklerine yeni veri sağlıyor.

    HeritageDaily ↗
  • Seyitömer Höyüğü’nde 5.000 yıllık sekiz ekmek bulundu

    Kütahya’daki kazılarda, bir yangında kömürleşerek korunmuş sekiz ekmek ile buğday ve mercimek kalıntıları bulundu. Fırın ve raf kalıntılarıyla birlikte ortaya çıkan yiyecekler, Erken Tunç Çağı’nda beslenme ve evlerde gıda saklama alışkanlıklarına doğrudan kanıt sunuyor.

    Arkeofili ↗

    Tüm kazı alanları (435)

    Türkiye

    Dominik Cumhuriyeti

    Honduras

    Kuzey Makedonya

    Mikronezya Federal Devletleri

    Sri Lanka