Aguada Fénix Tören Merkezi
Aguada Fénix
Meksika · Tabasco
Kısaca
LiDAR taramalarıyla belirlenen Aguada Fénix'te kazılar, çok büyük bir platform ile törensel sunuları ortaya çıkardı. Yükseltilmiş yollar, kanallar ve bir bent, alanın geniş ölçekte planlandığını gösterir.
Ne bulundu?
- 1Büyük yapay platform
Platform 1.400 metre uzunluğunda, 10–15 metre yüksekliğindedir. Radyokarbon verilerine dayanan çalışma, yapımını MÖ 1000–800 arasına tarihler.
- 2Haç biçimli sunu çukuru
Haç planlı çukurda tören nesneleri içeren bir sunu topluluğu bulundu. Araştırmacılara göre düzeni, evrenin yapısını temsil eden bir tasarımla ilişkilidir.
- 3Yeşim baltalar
Kazıda bulunan yeşim baltalar araştırmacılarca törensel nesneler olarak tanımlandı. Sunu alanına daha sonraki ziyaretlerde bırakılmış olabilecekleri değerlendiriliyor.
- 4Figürlü yeşim süsler
Oyma süsler arasında timsah ve kuş tasvirleri vardır. Bir başka figür, araştırmacılara göre doğum yapan bir kadını betimliyor olabilir.
- 5Yönlere göre yerleştirilmiş pigmentler
Çukurun dibindeki daha küçük haç düzeninde mavi, yeşil ve sarımsı mineral pigment yığınları bulundu. Araştırmacılar bunların ana yönlerle ilişkili yerleştirildiğini belirtiyor.
Neyi işaret ediyor?
Aguada Fénix, Maya bölgesinin erken tarihinde çok büyük ortak yapım çalışmalarının gerçekleştirildiğini gösteriyor. Araştırmacılara göre sunuların düzeni, yönler ve renkler üzerinden ifade edilen bir evren anlayışını yansıtıyor.
Bize ne gösterdi?
- Maya uygarlığının küçük yerleşimlerden büyük anıtlara yalnızca yavaş ve kademeli biçimde geliştiği modelini sorgulattı.
- Araştırmacılara göre belirgin toplumsal eşitsizlik kanıtları sınırlıyken de büyük ortak yapılar yapılabildiğini gösterdi.
- Tören pigmentlerinin yönlerle ilişkili yerleştirilmesine doğrudan arkeolojik kanıt sağladı.
Görseller
Son haber / seçilmiş arşiv
2025'te yayımlanan araştırma, haç biçimli sunuların ve yönlerle ilişkilendirilmiş pigmentlerin, alanın evren düzenini temsil eden bir tasarıma sahip olduğu yorumunu desteklediğini bildirdi.
Künye
- Kültür
- Erken Maya dünyası
- İlk modern kazı
- 2017
- Ekip / tarihsel
- Takeshi Inomata ve Daniela Triadan; Usumacinta Medio Arkeoloji Projesi, Arizona Üniversitesi
- Koordinatlar
- 17,8038°, -91,1477°
Kaynaklar
- nature.com
- news.arizona.edu
- discovery.ucl.ac.uk
- stri.si.edu
- mapcarta.com
- Nature — araştırmanın PubMed'deki özeti
Yakındaki kazılar
- Palenque 102 km
- Calakmul 145 km
- Tikal 174 km
- Ucanal Antik Kenti 216 km
- Caracol Antik Kenti 245 km
- Uxmal Antik Kenti 319 km
- —
- —
- 12.000
Toprağın altından: son keşifler
- Ukrayna’da 1.800 yıllık renkli emaye bezemeli kemer tokası bulundu
Tsetsyn Ormanı’nda bulunan metal kemer tokası, bezemesi ve yapım özellikleriyle MS 2–3. yüzyıllara tarihlendirildi. Araştırmacılara göre bir Sarmat atlı savaşçısına ait olabilecek buluntu, Roma sınırındaki askeri ve kültürel ilişkileri anlamaya yardımcı olabilir; sahibinin kimliği henüz kesinleşmedi.
Arkeofili ↗ - Sibirya’daki 2.800 yıllık mezarda kenevir kullanımının kimyasal izleri bulundu
Tunnug kurganındaki kenevir tohumları MÖ 800–760 arasına tarihlendirildi; insan saçlarında da kenevir bileşikleriyle eşleşen sinyaller saptandı. Araştırmacılara göre bulgular, kenevirin psikoaktif etkilerinden cenaze ritüellerinde yararlanılmış olabileceğini gösteriyor.
Arkeofili ↗ - Kazakistan’da Altın Orda döneminde demir üretiminin izleri bulundu
Bayanaul bölgesindeki araştırmalarda, içinde odun kömürü korunmuş demir cürufları bulundu; kömürün radyokarbon analizi üretimi Altın Orda dönemine tarihlendirdi. Buluntular, göçebe toplulukların alet ve hammadde ihtiyaçlarını nasıl karşıladıklarına ilişkin yeni kanıt sağlıyor.
HeritageDaily ↗ - Almanya’da göl altında 10.500 yıllık işlenmiş ahşaplar bulundu
Arendsee Gölü’nde yaklaşık 20 metre derinlikte işlenmiş ahşaplar, taş aletler ve hayvan kemikleri bulundu. Nadir korunan ahşaplar Mezolitik dönemin marangozluk tekniklerini doğrudan belgeliyor; bir yapıya ait olup olmadıkları henüz kesinleşmedi.
HeritageDaily ↗ - İngiltere’de Demir Çağı ve Roma dönemlerinden beş ahşap kuyu bulundu
Hampshire’daki boru hattı kazılarında, dördü Demir Çağı’na, biri Roma dönemine bağlanan beş ahşap kuyu ortaya çıkarıldı. Kuyulardan birinin ahşabı MÖ 719–396 arasına tarihlendirildi; korunmuş alet ve onarım izleri eski su temini yöntemlerini gösteriyor.
HeritageDaily ↗ - Sudan’daki Sanam tapınağında fayans üretim atölyesi keşfedildi
Sanam tapınak kompleksinde yüzlerce boncuk, bir cenaze heykelciği ve üretim kalıntıları içeren fayans atölyesi bulundu. Araştırmacılara göre atölye, Kuş hükümdarlarının değerli eşyaların üretimini denetleyerek siyasi güçlerini nasıl pekiştirdiğini anlamaya yardımcı oluyor.
Arkeofili ↗ - Kazakistan’da Saka dönemine ait mezarda altın ayı figürü bulundu
Almatı’daki Karagaily kurganında, ön tarihlendirmeye göre MÖ 4–3. yüzyıllara ait küçük bir altın ayı figürü bulundu. Araştırmacılara göre üzerindeki delikler, figürün törensel bir başlığa dikilmiş olabileceğini gösteriyor; buluntu Saka giyim ve süsleme geleneklerine yeni veri sağlıyor.
HeritageDaily ↗ - Seyitömer Höyüğü’nde 5.000 yıllık sekiz ekmek bulundu
Kütahya’daki kazılarda, bir yangında kömürleşerek korunmuş sekiz ekmek ile buğday ve mercimek kalıntıları bulundu. Fırın ve raf kalıntılarıyla birlikte ortaya çıkan yiyecekler, Erken Tunç Çağı’nda beslenme ve evlerde gıda saklama alışkanlıklarına doğrudan kanıt sunuyor.
Arkeofili ↗
Tüm kazı alanları (435)
Türkiye
- Acemhöyük
- Afrodisias
- Aizanoi
- Alabanda Antik Kenti
- Alacahöyük
- Amos Antik Kenti
- Ani
- Arslantepe Höyüğü
- Aspendos
- Assos
- Ayanis Kalesi
- Aççana Höyük – Alalah
- Aşıklı Höyük
- Barcın Höyük
- Bergama Antik Kenti
- Beçin Orta Çağ Kenti
- Blaundos Antik Kenti
- Boncuklu Höyük
- Canhasan I Höyüğü
- Didyma Apollon Kutsal Alanı
- Domuztepe Höyüğü
- Efes
- Euromos Antik Kenti
- Gordion
- Göbeklitepe
- Hadrianopolis Antik Kenti
- Hattuşa
- Hierapolis
- Kaman-Kalehöyük
- Karahantepe
- Karatepe-Aslantaş
- Karkamış
- Kaunos
- Kibyra
- Klaros Kutsal Alanı
- Klazomenai Antik Kenti
- Knidos
- Ksanthos
- Kültepe-Kaniş
- Labraunda Kutsal Alanı
- Laodikeia
- Letoon Kutsal Alanı
- Limyra Antik Kenti
- Menderes Magnesiası
- Metropolis Antik Kenti
- Milet
- Myra
- Nemrut Dağı Tümülüsü
- Nysa Antik Kenti
- Olympos Antik Kenti
- Oymaağaç Höyük
- Patara
- Perge Antik Kenti
- Phaselis Antik Kenti
- Priene
- Sagalassos
- Sardes
- Sayburç
- Side Antik Kenti
- Stratonikeia
- Teos Antik Kenti
- Tripolis Antik Kenti
- Troya
- Uluburun Batığı
- Yenikapı – Theodosius Limanı Kazı Alanı
- Yeşilova Höyüğü
- Yumuktepe Höyüğü
- Zerzevan Kalesi
- Zeugma
- Zincirli Höyük
- Çatalhöyük
- Çavuştepe Kalesi
- Çayönü Tepesi
- Çukuriçi Höyük
- İasos Antik Kenti
- Şapinuva
Yunanistan
İran
İtalya
Birleşik Krallık
- Avebury Kazı Alanı
- Durrington Walls Yerleşimi ve Tören Alanı
- Kourion Antik Kenti
- Must Farm Kazıklı Yerleşimi
- Ness of Brodgar Neolitik Kompleksi
- Richborough Roma Kenti ve Kalesi
- Silchester Antik Kenti
- Skara Brae Neolitik Yerleşimi
- Star Carr Mezolitik Yerleşimi
- Stonehenge Kazı Alanı
- Sutton Hoo Mezar Alanı
- Vindolanda Roma Kalesi
