Amarna

Akhetaten; العمارنة

Mısır · Minye

Antik kentKazı sürüyor
Yaklaşık dönemMÖ 1.347 — MÖ 1.332Başkent olarak yaklaşık kullanım dönemi; XVIII. Hanedan, Amarna Dönemi Haritada gör ↓

Kısaca

Akhenaton'un kurduğu kısa ömürlü başkent, konutlar, saraylar, tapınaklar ve üretim alanlarıyla araştırılmıştır. Sayısal dönem sınırları başkent olarak yaklaşık kullanımını belirtir; alanın sonraki kullanımları da vardır.

Ne bulundu?

  • 1Amarna mektupları

    Çivi yazısıyla yazılmış kil tabletlerdir; çoğu hükümdarlar arasındaki yazışmalardır. Akadcanın ve Mezopotamya yazısının Doğu Akdeniz diplomasisindeki kullanımını belgeler.

  • 2Nefertiti büstü

    Thutmose'nin atölye alanında bulunan renkli kraliçe büstüdür. Aynı yerdeki diğer portrelerle birlikte kraliyet tasvirlerinin üretildiği çalışma ortamını aydınlatır.

  • 3Büyük Aton Tapınağı temelleri

    Taşları sökülmüş yapının alçı esaslı temel yüzeylerinde duvar izleri korunmuştur. Bu izler tapınağın planını ve birbirini izleyen iki ana inşa evresini belirlemeyi sağlamıştır.

  • 4Cam ve fayans üretim kalıntıları

    Atölye alanlarında üretim artıkları, takı kalıpları ve renklendirici malzemeler bulunmuştur. Kentteki uzmanlaşmış zanaat üretimini belgeler.

Neyi işaret ediyor?

Amarna, kraliyet yönetimini, uluslararası yazışmayı ve uzmanlaşmış üretimi aynı kentte buluşturuyor. Tapınaktaki değişiklikler, başkentin kullanım süresi içinde bile büyük yapıların yeniden tasarlanabildiğine işaret ediyor.

Bize ne gösterdi?

  1. Mısır sarayının dış ilişkilerinde Akadca ve çivi yazısının kullanıldığını gösterdi.
  2. Tabletler arasındaki öğrenme metinleriyle çivi yazısı eğitiminin izlerini belgeledi.
  3. Büyük Aton Tapınağı'nın daha mütevazı bir ilk düzenlemeden daha görkemli bir tasarıma geçtiğini ortaya koydu.
  4. Kraliyet portreleriyle zanaat üretimini atölye bağlamlarında inceleme olanağı sağladı.

Görseller

Amarna mektuplarını içeren çivi yazılı tabletler
Amarna mektuplarını içeren çivi yazılı tabletlerCaptMondo · CC BY 2.5 · Wikimedia Commons
Nefertiti büstü
Nefertiti büstüOsama Shukir Muhammed Amin FRCP(Glasg) · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Amarna 1 llegenda
Joan lalucat i Adrià Turina · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Künye

Kültür
Eski Mısır
İlk modern kazı
1891
Ekip / tarihsel
Amarna Project
Koordinatlar
27,6453°, 30,8964°

Kaynaklar

  1. amarnaproject.com
  2. ucl.ac.uk
  3. metmuseum.org
  4. en.wikipedia.org
  5. academic.oup.com
  6. Berlin Devlet Müzeleri, Mısır Müzesi — Nefertiti büstünün bulunuşu
  7. Amarna Project — Great Aten Temple
  8. University College London, Digital Egypt — Faience workshop

Yakındaki kazılar


—
—
12.000

Toprağın altından: son keşifler

  • Mısır’da Buto kentinin altında 2.600 yıllık kerpiç yapı tespit edildi

    Uydu ve jeofizik araştırmalarıyla belirlenen büyük kerpiç yapının duvarları, deneme kazısıyla doğrulandı. Araştırmacılara göre temelin altına yerleştirilen kum tabakası, yapıyı Nil Deltası’nın suya doygun zemininde korumaya yardımcı olmuş olabilir.

    Heritage Daily ↗ · Kazı defteri
  • Almanya’da takılar ve hayvan kalıntıları içeren Kelt kadın mezarı bulundu

    Bavyera’daki mezarda bir kadının iskeleti, ağır tunç halhallar, sapropelitten bir kol halkası ve kuzu ya da oğlak kalıntıları bulundu. Araştırmacılara göre hayvanın mezara yemek sunusu olarak bırakılması, bölgedeki Kelt cenaze uygulamalarının alışılmadık bir örneğini oluşturuyor.

    Arkeofili ↗
  • Pompeii’de kişisel eşyalar, çocukluk muskaları ve sikkeler içeren dolap bulundu

    Pompeii’de bir evde, MS 79’daki patlamadan sonra kapalı kalan dolabın içinde bakım eşyaları, 38 tunç sikke ve en az 24 muskadan oluşan bir kolye bulundu. Eşyaların birlikte korunması, Roma dönemindeki gündelik yaşam ve kişisel hatıralar hakkında ayrıntılı bilgi sağlıyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri
  • Hırvatistan’da Stefan adlı bir piskoposun kurşun mührü bulundu

    Lukovac adacığındaki kazılarda, üzerinde Latince Stefan adı ve piskopos unvanı bulunan bir belge mührü ortaya çıkarıldı. Araştırmacılara göre geçici olarak 6–7. yüzyıllara tarihlenen mühür, yazılı kaynakları sınırlı olan bölgenin erken kilise yönetimine ilişkin nadir bir kanıt sunuyor.

    Heritage Daily ↗
  • Romanya’da oyuncaklarıyla gömülmüş bir çocuğun Roma dönemi lahdi bulundu

    Tomis antik kentinde yaklaşık 1.800 yıllık kapalı bir çocuk lahdinden tekerlekli at oyuncağı, horoz biçimli çıngırak, takılar ve organik kalıntılar çıkarıldı. Ahşap tabut parçaları ve kefenin de korunması, Roma dönemindeki çocuk cenazelerini incelemek için nadir bir fırsat sunuyor.

    HeritageDaily ↗
  • Gölyazı’daki antik tiyatronun seyirci bölümünde Roma dönemi mezarı bulundu

    Apollonia ad Rhyndacum tiyatrosunda, MS 1. yüzyıla tarihlenen ve yakılmış insan kalıntıları içeren kiremit örtülü bir mezar ortaya çıkarıldı. Kentin ayrı bir mezarlığı bulunmasına rağmen gömünün tiyatroya yapılmasının nedeni henüz bilinmiyor; buluntu kamusal alanların kullanımına ilişkin yeni sorular doğuruyor.

    Arkeofili ↗
  • Teos’ta Antinoos’un mermer portresi ve 13 yazıt bulundu

    Teos’taki Roma ve Augustus Tapınağı çevresinde Antinoos’un mermer portresi ile yeniden kullanılmış taş bloklar üzerinde 13 yazıt bulundu. Yazıtlar kentin siyasi ve hukuki ilişkilerini aydınlatırken, araştırmacılara göre portre ve yazıt parçaları tapınağın Antinoos kültüyle de bağlantılı olduğunu gösteriyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri
  • Çanakkale Boğazı kıyısında yeni bir tarih öncesi yerleşim tanımlandı

    Yeni yayımlanan çalışma, 2024 yüzey araştırmalarında tespit edilen Yaylatepe Höyük’ü ve Geç Kalkolitik sonundan Geç Tunç Çağı başlangıcına uzanan seramiklerini ilk kez tanıttı. Araştırmacıya göre karşı kıyıdaki Asartepe ile görsel bağlantısı bulunan yerleşim, boğazdaki tarih öncesi kıyı ilişkilerini anlamaya katkı sağlıyor.

    Arkeoloji Dergisi ↗

    Tüm kazı alanları (385)

    Türkiye

    Kazakistan

    Dominik Cumhuriyeti

    Guatemala

    Honduras

    Kuzey Makedonya

    Mikronezya Federal Devletleri

    Sri Lanka