Ban Chiang
บ้านเชียง
Tayland · Udon Thani
Kısaca
Ban Chiang, konut tabakaları ile mezarlıkları birlikte kazılmış tarihöncesi bir yerleşimdir. Pirinç tarımı, hayvan kullanımı ve metal işçiliği araştırmalarında önemlidir; tarihlemesi tartışmalı olduğundan verilen yaklaşık dönem, 2022 tarihli hayvan kalıntıları çalışmasına dayanmaktadır.
Ne bulundu?
- 1Mezarlara bırakılmış seramik kaplar
Gömülerde ölen kişilerin yanına yerleştirilmiş kaplar bulundu. Bunlar, cenaze uygulamalarını belgeler; kapların içeriği ise varsayımla doldurulmamalıdır.
- 2İnsan iskeletleri
Neolitik, Tunç ve Demir çağlarına ait gömüler araştırıldı. İnsan kemiklerinin tarihlendirilmesi, yerleşimin kronolojisinin yeniden kurulmasında belirleyici oldu.
- 3Evcil hayvan kemikleri
Sığır, domuz, köpek ve manda kalıntıları, hayvan yetiştiriciliğine ilişkin kanıtlar sağlar. Türlerin dağılımı, geçim düzeninin zaman içindeki özelliklerini araştırmaya yarar.
- 4Balık ve kabuklu kalıntıları
Kazıdaki balık ve kabuklu kalıntıları, su kaynaklarından yararlanıldığını gösterir. Tarımla birlikte sürdürülen besin edinme yollarını belgeler.
Neyi işaret ediyor?
Ban Chiang'da pirinç tarımı ve hayvan yetiştiriciliği, avcılık, balıkçılık ve kabuklu toplamayla birlikte yürütülüyordu. 2022 çalışmasının kullandığı kronolojiye göre ilk Neolitik yerleşim yaklaşık MÖ 1500'e, Tunç Çağı'na geçiş yaklaşık MÖ 1000'e, ilk demir ise MÖ 5. yüzyıla tarihleniyor.
Bize ne gösterdi?
- Kemik tarihlendirmeleri, yerleşim ve metal kullanımına ilişkin önceki çok erken kronolojiyi değiştirdi.
- Tarımın benimsenmesinden sonra avcılık ve su ürünlerinden yararlanmanın sürdüğünü gösterdi.
- Araştırmacılara göre Ban Chiang'da MÖ 1500'den itibaren sabanlı sulu tarım yapıldığı yönündeki eski yorum geçerliliğini yitirdi.
Görseller
Künye
- Kültür
- Ban Chiang
- İlk modern kazı
- 1967
- Koordinatlar
- 17,4078°, 103,2376°
Kaynaklar
Yakındaki kazılar
- Ban Non Wat Arkeolojik Alanı 259 km
- Si Thep Antik Kenti 310 km
- Koh Ker 426 km
- Angkor Arkeolojik Alanı 446 km
- Thăng Long İmparatorluk Kalesi 487 km
- Cổ Loa Antik Kenti ve Kalesi 496 km
- —
- —
- 12.000
Toprağın altından: son keşifler
- Mısır’da Buto kentinin altında 2.600 yıllık kerpiç yapı tespit edildi
Uydu ve jeofizik araştırmalarıyla belirlenen büyük kerpiç yapının duvarları, deneme kazısıyla doğrulandı. Araştırmacılara göre temelin altına yerleştirilen kum tabakası, yapıyı Nil Deltası’nın suya doygun zemininde korumaya yardımcı olmuş olabilir.
Heritage Daily ↗ · Kazı defteri - Almanya’da takılar ve hayvan kalıntıları içeren Kelt kadın mezarı bulundu
Bavyera’daki mezarda bir kadının iskeleti, ağır tunç halhallar, sapropelitten bir kol halkası ve kuzu ya da oğlak kalıntıları bulundu. Araştırmacılara göre hayvanın mezara yemek sunusu olarak bırakılması, bölgedeki Kelt cenaze uygulamalarının alışılmadık bir örneğini oluşturuyor.
Arkeofili ↗ - Pompeii’de kişisel eşyalar, çocukluk muskaları ve sikkeler içeren dolap bulundu
Pompeii’de bir evde, MS 79’daki patlamadan sonra kapalı kalan dolabın içinde bakım eşyaları, 38 tunç sikke ve en az 24 muskadan oluşan bir kolye bulundu. Eşyaların birlikte korunması, Roma dönemindeki gündelik yaşam ve kişisel hatıralar hakkında ayrıntılı bilgi sağlıyor.
Arkeofili ↗ · Kazı defteri - Hırvatistan’da Stefan adlı bir piskoposun kurşun mührü bulundu
Lukovac adacığındaki kazılarda, üzerinde Latince Stefan adı ve piskopos unvanı bulunan bir belge mührü ortaya çıkarıldı. Araştırmacılara göre geçici olarak 6–7. yüzyıllara tarihlenen mühür, yazılı kaynakları sınırlı olan bölgenin erken kilise yönetimine ilişkin nadir bir kanıt sunuyor.
Heritage Daily ↗ - Romanya’da oyuncaklarıyla gömülmüş bir çocuğun Roma dönemi lahdi bulundu
Tomis antik kentinde yaklaşık 1.800 yıllık kapalı bir çocuk lahdinden tekerlekli at oyuncağı, horoz biçimli çıngırak, takılar ve organik kalıntılar çıkarıldı. Ahşap tabut parçaları ve kefenin de korunması, Roma dönemindeki çocuk cenazelerini incelemek için nadir bir fırsat sunuyor.
HeritageDaily ↗ - Gölyazı’daki antik tiyatronun seyirci bölümünde Roma dönemi mezarı bulundu
Apollonia ad Rhyndacum tiyatrosunda, MS 1. yüzyıla tarihlenen ve yakılmış insan kalıntıları içeren kiremit örtülü bir mezar ortaya çıkarıldı. Kentin ayrı bir mezarlığı bulunmasına rağmen gömünün tiyatroya yapılmasının nedeni henüz bilinmiyor; buluntu kamusal alanların kullanımına ilişkin yeni sorular doğuruyor.
Arkeofili ↗ - Teos’ta Antinoos’un mermer portresi ve 13 yazıt bulundu
Teos’taki Roma ve Augustus Tapınağı çevresinde Antinoos’un mermer portresi ile yeniden kullanılmış taş bloklar üzerinde 13 yazıt bulundu. Yazıtlar kentin siyasi ve hukuki ilişkilerini aydınlatırken, araştırmacılara göre portre ve yazıt parçaları tapınağın Antinoos kültüyle de bağlantılı olduğunu gösteriyor.
Arkeofili ↗ · Kazı defteri - Çanakkale Boğazı kıyısında yeni bir tarih öncesi yerleşim tanımlandı
Yeni yayımlanan çalışma, 2024 yüzey araştırmalarında tespit edilen Yaylatepe Höyük’ü ve Geç Kalkolitik sonundan Geç Tunç Çağı başlangıcına uzanan seramiklerini ilk kez tanıttı. Araştırmacıya göre karşı kıyıdaki Asartepe ile görsel bağlantısı bulunan yerleşim, boğazdaki tarih öncesi kıyı ilişkilerini anlamaya katkı sağlıyor.
Arkeoloji Dergisi ↗
Tüm kazı alanları (385)
Türkiye
- Acemhöyük
- Afrodisias
- Aizanoi
- Alabanda Antik Kenti
- Alacahöyük
- Amos Antik Kenti
- Ani
- Arslantepe Höyüğü
- Aspendos
- Assos
- Ayanis Kalesi
- Aççana Höyük – Alalah
- Aşıklı Höyük
- Barcın Höyük
- Bergama Antik Kenti
- Beçin Orta Çağ Kenti
- Blaundos Antik Kenti
- Boncuklu Höyük
- Canhasan I Höyüğü
- Didyma Apollon Kutsal Alanı
- Domuztepe Höyüğü
- Efes
- Euromos Antik Kenti
- Gordion
- Göbeklitepe
- Hadrianopolis Antik Kenti
- Hattuşa
- Hierapolis
- Kaman-Kalehöyük
- Karahantepe
- Karatepe-Aslantaş
- Karkamış
- Kaunos
- Kibyra
- Klaros Kutsal Alanı
- Klazomenai Antik Kenti
- Knidos
- Ksanthos
- Kültepe-Kaniş
- Labraunda Kutsal Alanı
- Laodikeia
- Letoon Kutsal Alanı
- Limyra Antik Kenti
- Menderes Magnesiası
- Metropolis Antik Kenti
- Milet
- Myra
- Nemrut Dağı Tümülüsü
- Nysa Antik Kenti
- Olympos Antik Kenti
- Oymaağaç Höyük
- Patara
- Perge Antik Kenti
- Phaselis Antik Kenti
- Priene
- Sagalassos
- Sardes
- Sayburç
- Side Antik Kenti
- Stratonikeia
- Teos Antik Kenti
- Tripolis Antik Kenti
- Troya
- Uluburun Batığı
- Yenikapı – Theodosius Limanı Kazı Alanı
- Yeşilova Höyüğü
- Yumuktepe Höyüğü
- Zerzevan Kalesi
- Zeugma
- Zincirli Höyük
- Çatalhöyük
- Çavuştepe Kalesi
- Çayönü Tepesi
- Çukuriçi Höyük
- İasos Antik Kenti
- Şapinuva
Yunanistan
İtalya
Birleşik Krallık
- Avebury Kazı Alanı
- Durrington Walls Yerleşimi ve Tören Alanı
- Kourion Antik Kenti
- Must Farm Kazıklı Yerleşimi
- Ness of Brodgar Neolitik Kompleksi
- Richborough Roma Kenti ve Kalesi
- Silchester Antik Kenti
- Skara Brae Neolitik Yerleşimi
- Star Carr Mezolitik Yerleşimi
- Stonehenge Kazı Alanı
- Sutton Hoo Mezar Alanı
- Vindolanda Roma Kalesi