Priene

Priene

Türkiye · Aydın

Antik kentKazı sürüyor
Yaklaşık dönemMÖ 350 — MS 1.300Geç Klasik–Bizans; mevcut kent yerindeki başlangıç yaklaşık Haritada gör ↓

Kısaca

Bugün görülen Priene, yaklaşık MÖ 350'de kurulan yeni kent yerleşimidir; daha eski kentin yeri kesinleşmemiştir. Kazılar, düzenli sokak planını ve antik konut mahallelerini ayrıntılı biçimde ortaya çıkarmıştır.

Ne bulundu?

  • 1Athena Tapınağı

    Pytheos’un İon düzeninde tasarladığı tapınaktır. Büyük İskender’in adama yazıtı, yapının inşa tarihini anlamaya yardımcı olur.

  • 2Helenistik tiyatro

    Daha eski tiyatronun taşla yeniden düzenlenmiş biçimidir. Kentin ortak gösteri mekânının zamanla nasıl geliştiğini gösterir.

  • 3Avlulu evler ve konut adaları

    Dik açılarla kesişen sokakların arasında avlulu evler bulunur. Oda düzenleri, ev içindeki yaşam ve konuk ağırlama hakkında bilgi verir.

  • 4Bouleuterion

    Kent meclisinin toplantı yapısıdır. Kamusal kararlar için ayrılmış mimari bir mekânı somutlaştırır.

  • 5Pişmiş toprak figürinler ve sikkeler

    Kentin batı bölümündeki yangının ardından evlerde korunmuş küçük buluntulardır. Anıtsal yapıların yanında gündelik yaşamı da incelemeyi sağlar.

Neyi işaret ediyor?

Priene, dik bir yamaçta bile düzenli sokaklar, konutlar ve kamusal alanların birlikte planlanabildiğini gösteriyor. Kil borularla su getirilmesi ve sokak kanalizasyonu, altyapının kent tasarımındaki yerini ortaya koyuyor.

Bize ne gösterdi?

  1. Izgara kent planının eğimli araziye uygulanabildiğini gösterdi.
  2. Avlulu konutların oda düzenleriyle ev yaşamını belgeledi.
  3. Yangın geçirmiş evlerde gündelik eşyaların topluca korunabildiğini gösterdi.

Görseller

Athena Tapınağı
Athena TapınağıChristopher de Lisle · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Helenistik tiyatro
Helenistik tiyatroDosseman · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Temple of Athena at Priene
Ken and Nyetta · CC BY 2.0 · Wikimedia Commons

Künye

Kültür
İyon, Helenistik, Roma ve Bizans
Ekip / tarihsel
İbrahim Hakan Mert; Bursa Uludağ Üniversitesi
Koordinatlar
37,6588°, 27,2976°

Kaynaklar

  1. whc.unesco.org
  2. aram.uludag.edu.tr
  3. Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü — Aydın Milet Müze Müdürlüğü

Yakındaki kazılar


—
—
12.000

Toprağın altından: son keşifler

  • Mısır’da Buto kentinin altında 2.600 yıllık kerpiç yapı tespit edildi

    Uydu ve jeofizik araştırmalarıyla belirlenen büyük kerpiç yapının duvarları, deneme kazısıyla doğrulandı. Araştırmacılara göre temelin altına yerleştirilen kum tabakası, yapıyı Nil Deltası’nın suya doygun zemininde korumaya yardımcı olmuş olabilir.

    Heritage Daily ↗ · Kazı defteri
  • Almanya’da takılar ve hayvan kalıntıları içeren Kelt kadın mezarı bulundu

    Bavyera’daki mezarda bir kadının iskeleti, ağır tunç halhallar, sapropelitten bir kol halkası ve kuzu ya da oğlak kalıntıları bulundu. Araştırmacılara göre hayvanın mezara yemek sunusu olarak bırakılması, bölgedeki Kelt cenaze uygulamalarının alışılmadık bir örneğini oluşturuyor.

    Arkeofili ↗
  • Pompeii’de kişisel eşyalar, çocukluk muskaları ve sikkeler içeren dolap bulundu

    Pompeii’de bir evde, MS 79’daki patlamadan sonra kapalı kalan dolabın içinde bakım eşyaları, 38 tunç sikke ve en az 24 muskadan oluşan bir kolye bulundu. Eşyaların birlikte korunması, Roma dönemindeki gündelik yaşam ve kişisel hatıralar hakkında ayrıntılı bilgi sağlıyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri
  • Hırvatistan’da Stefan adlı bir piskoposun kurşun mührü bulundu

    Lukovac adacığındaki kazılarda, üzerinde Latince Stefan adı ve piskopos unvanı bulunan bir belge mührü ortaya çıkarıldı. Araştırmacılara göre geçici olarak 6–7. yüzyıllara tarihlenen mühür, yazılı kaynakları sınırlı olan bölgenin erken kilise yönetimine ilişkin nadir bir kanıt sunuyor.

    Heritage Daily ↗
  • Romanya’da oyuncaklarıyla gömülmüş bir çocuğun Roma dönemi lahdi bulundu

    Tomis antik kentinde yaklaşık 1.800 yıllık kapalı bir çocuk lahdinden tekerlekli at oyuncağı, horoz biçimli çıngırak, takılar ve organik kalıntılar çıkarıldı. Ahşap tabut parçaları ve kefenin de korunması, Roma dönemindeki çocuk cenazelerini incelemek için nadir bir fırsat sunuyor.

    HeritageDaily ↗
  • Gölyazı’daki antik tiyatronun seyirci bölümünde Roma dönemi mezarı bulundu

    Apollonia ad Rhyndacum tiyatrosunda, MS 1. yüzyıla tarihlenen ve yakılmış insan kalıntıları içeren kiremit örtülü bir mezar ortaya çıkarıldı. Kentin ayrı bir mezarlığı bulunmasına rağmen gömünün tiyatroya yapılmasının nedeni henüz bilinmiyor; buluntu kamusal alanların kullanımına ilişkin yeni sorular doğuruyor.

    Arkeofili ↗
  • Teos’ta Antinoos’un mermer portresi ve 13 yazıt bulundu

    Teos’taki Roma ve Augustus Tapınağı çevresinde Antinoos’un mermer portresi ile yeniden kullanılmış taş bloklar üzerinde 13 yazıt bulundu. Yazıtlar kentin siyasi ve hukuki ilişkilerini aydınlatırken, araştırmacılara göre portre ve yazıt parçaları tapınağın Antinoos kültüyle de bağlantılı olduğunu gösteriyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri
  • Çanakkale Boğazı kıyısında yeni bir tarih öncesi yerleşim tanımlandı

    Yeni yayımlanan çalışma, 2024 yüzey araştırmalarında tespit edilen Yaylatepe Höyük’ü ve Geç Kalkolitik sonundan Geç Tunç Çağı başlangıcına uzanan seramiklerini ilk kez tanıttı. Araştırmacıya göre karşı kıyıdaki Asartepe ile görsel bağlantısı bulunan yerleşim, boğazdaki tarih öncesi kıyı ilişkilerini anlamaya katkı sağlıyor.

    Arkeoloji Dergisi ↗

    Tüm kazı alanları (385)

    Türkiye

    Kazakistan

    Dominik Cumhuriyeti

    Guatemala

    Honduras

    Kuzey Makedonya

    Mikronezya Federal Devletleri

    Sri Lanka