Volubilis

وليلي; Walīla

Fas · Fes-Meknes

Antik kentAralıklı kazıUNESCO · 1997
Yaklaşık dönemMÖ 300 — MS 1.100Mauretania, Roma ve Orta Çağ İslam dönemleri Haritada gör ↓

Kısaca

Roma yapılarıyla tanınan Volubilis, Roma sonrasında da yerleşim görmüştür. INSAP ve UCL kazıları, erken İslam dönemindeki farklı yerleşim topluluklarını ve üretim faaliyetlerini araştırmıştır.

Ne bulundu?

  • 1Roma dönemi mozaikleri

    Kentin Roma döneminden kalan mozaik döşemeleridir. Heykel ve yazıtlarla birlikte dönemin sanat üretimini belgeler.

  • 2Erken Orta Çağ konutları

    Sıkıştırılmış toprak tabanlı, küçük odalı evlerdir. Seramik, hayvan ve bitki kalıntılarıyla birlikte Roma sonrasındaki tarımsal yaşamı aydınlatır.

  • 3İdrisî dönem hamamı

    Sur dışındaki avlulu yapı topluluğunun merkezindeki hamamdır. Kazı ekibi bu kompleksi sikke ve radyokarbon verileriyle I. İdris'in yönetim merkeziyle ilişkilendirir.

  • 4Tahıl depolama çukurları

    Toprağa açılmış büyük silolar ve ev ölçeğindeki küçük depolama çukurlarıdır. Farklı yerleşim kesimlerinde depolamanın farklı ölçeklerde yapıldığını gösterir.

  • 5Bismillah yazılı yüzük

    Üzerinde Bismillah yazısı bulunan yüzüktür. Araştırmacılara göre bulunduğu yapı grubunda Arap askerlerin veya göçmenlerin yaşamış olabileceğini destekleyen buluntulardandır.

Neyi işaret ediyor?

Volubilis, Roma sonrasında da yerleşim ve üretimin sürdüğünü gösteriyor. Evler, hamam ve silolar farklı yaşam ve depolama düzenlerini belgeliyor; araştırmacılara göre bazı yapı grupları yerel Awraba topluluğu ve I. İdris'in Arap takipçileriyle ilişkilendirilebilir.

Bize ne gösterdi?

  1. Roma kentinin batı kesimindeki yıkıntıların üzerinde erken Orta Çağ yerleşiminin geliştiğini ortaya koydu.
  2. Aynı dönemde ev ölçeğinde ve daha büyük ölçekli tahıl depolamanın birlikte var olduğunu gösterdi.
  3. Bitki ve hayvan kalıntılarıyla buğday ve arpa tarımını, koyun ve sığır yetiştiriciliğini belgeledi.

Görseller

Volubilis 1990
Chrisi1964 · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Künye

Kültür
Mauretania; Roma; Awraba; İdrisî
İlk modern kazı
1887
Ekip / tarihsel
INSAP ve University College London; Elizabeth Fentress, Corisande Fenwick ve Hassan Limane
Koordinatlar
34,0739°, -5,5569°

Kaynaklar

  1. whc.unesco.org
  2. whc.unesco.org
  3. sitedevolubilis.org

Yakındaki kazılar


—
—
12.000

Toprağın altından: son keşifler

  • Mısır’da Buto kentinin altında 2.600 yıllık kerpiç yapı tespit edildi

    Uydu ve jeofizik araştırmalarıyla belirlenen büyük kerpiç yapının duvarları, deneme kazısıyla doğrulandı. Araştırmacılara göre temelin altına yerleştirilen kum tabakası, yapıyı Nil Deltası’nın suya doygun zemininde korumaya yardımcı olmuş olabilir.

    Heritage Daily ↗ · Kazı defteri
  • Almanya’da takılar ve hayvan kalıntıları içeren Kelt kadın mezarı bulundu

    Bavyera’daki mezarda bir kadının iskeleti, ağır tunç halhallar, sapropelitten bir kol halkası ve kuzu ya da oğlak kalıntıları bulundu. Araştırmacılara göre hayvanın mezara yemek sunusu olarak bırakılması, bölgedeki Kelt cenaze uygulamalarının alışılmadık bir örneğini oluşturuyor.

    Arkeofili ↗
  • Pompeii’de kişisel eşyalar, çocukluk muskaları ve sikkeler içeren dolap bulundu

    Pompeii’de bir evde, MS 79’daki patlamadan sonra kapalı kalan dolabın içinde bakım eşyaları, 38 tunç sikke ve en az 24 muskadan oluşan bir kolye bulundu. Eşyaların birlikte korunması, Roma dönemindeki gündelik yaşam ve kişisel hatıralar hakkında ayrıntılı bilgi sağlıyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri
  • Hırvatistan’da Stefan adlı bir piskoposun kurşun mührü bulundu

    Lukovac adacığındaki kazılarda, üzerinde Latince Stefan adı ve piskopos unvanı bulunan bir belge mührü ortaya çıkarıldı. Araştırmacılara göre geçici olarak 6–7. yüzyıllara tarihlenen mühür, yazılı kaynakları sınırlı olan bölgenin erken kilise yönetimine ilişkin nadir bir kanıt sunuyor.

    Heritage Daily ↗
  • Romanya’da oyuncaklarıyla gömülmüş bir çocuğun Roma dönemi lahdi bulundu

    Tomis antik kentinde yaklaşık 1.800 yıllık kapalı bir çocuk lahdinden tekerlekli at oyuncağı, horoz biçimli çıngırak, takılar ve organik kalıntılar çıkarıldı. Ahşap tabut parçaları ve kefenin de korunması, Roma dönemindeki çocuk cenazelerini incelemek için nadir bir fırsat sunuyor.

    HeritageDaily ↗
  • Gölyazı’daki antik tiyatronun seyirci bölümünde Roma dönemi mezarı bulundu

    Apollonia ad Rhyndacum tiyatrosunda, MS 1. yüzyıla tarihlenen ve yakılmış insan kalıntıları içeren kiremit örtülü bir mezar ortaya çıkarıldı. Kentin ayrı bir mezarlığı bulunmasına rağmen gömünün tiyatroya yapılmasının nedeni henüz bilinmiyor; buluntu kamusal alanların kullanımına ilişkin yeni sorular doğuruyor.

    Arkeofili ↗
  • Teos’ta Antinoos’un mermer portresi ve 13 yazıt bulundu

    Teos’taki Roma ve Augustus Tapınağı çevresinde Antinoos’un mermer portresi ile yeniden kullanılmış taş bloklar üzerinde 13 yazıt bulundu. Yazıtlar kentin siyasi ve hukuki ilişkilerini aydınlatırken, araştırmacılara göre portre ve yazıt parçaları tapınağın Antinoos kültüyle de bağlantılı olduğunu gösteriyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri
  • Çanakkale Boğazı kıyısında yeni bir tarih öncesi yerleşim tanımlandı

    Yeni yayımlanan çalışma, 2024 yüzey araştırmalarında tespit edilen Yaylatepe Höyük’ü ve Geç Kalkolitik sonundan Geç Tunç Çağı başlangıcına uzanan seramiklerini ilk kez tanıttı. Araştırmacıya göre karşı kıyıdaki Asartepe ile görsel bağlantısı bulunan yerleşim, boğazdaki tarih öncesi kıyı ilişkilerini anlamaya katkı sağlıyor.

    Arkeoloji Dergisi ↗

    Tüm kazı alanları (385)

    Türkiye

    Kazakistan

    Dominik Cumhuriyeti

    Guatemala

    Honduras

    Kuzey Makedonya

    Mikronezya Federal Devletleri

    Sri Lanka