Gebele Antik Kenti
Qədim Qəbələ
Azerbaycan · Gebele
Kısaca
Kafkas Albanyası'nın başkentlerinden olan alan Güllütala, Selbir ve Qala kesimlerini kapsar; koordinat Qala kesimine aittir. Bu kesimlerin kullanım tarihleri farklıdır ve UNESCO geçici liste dosyası toplam gelişimi yaklaşık MÖ 5. yüzyıldan MS 18. yüzyıla kadar izler.
Ne bulundu?
- 1Büyük depolama küpleri
MÖ 4.–3. yüzyıllara tarihlenen büyük bir depoda çok sayıda iri küp bulundu. Bu düzenleme, gıdanın geniş ölçekte saklandığını gösterir.
- 2Dış merkezlerde basılmış sikkeler
Kent çevresinde Büyük İskender, Seleukos ve Part sikkeleri bulundu. Farklı para gelenekleriyle kurulan ekonomik bağlantıları belgeler.
- 3Yerel Alban sikkeleri
Helenistik sikke örneklerini taklit eden yerel Kafkas Albanyası sikkeleri bulundu. Bunlar, bölgede paranın tanınmadığı yönündeki eski anlatılarla uyuşmaz.
- 4Oval planlı yapılar
Güllütala'daki oval yapılar, yerleşimin dikkat çekici mimari kalıntılarıdır. Araştırmacılara göre toplu törenler, toplantılar veya gösterilerle ilişkili olabilirler; işlevleri kesinleşmiş değildir.
- 5Kiremit çatılı yapı kalıntıları
İdari yapılar ve konutlarda kiremit çatı kullanımının izleri saptandı. Bulgular, kent mimarisindeki yapı türleri ve teknikler hakkında bilgi verir.
Neyi işaret ediyor?
Gebele'nin depoları ve sikkeleri, ürün biriktiren ve bölgesel değişim ağlarına katılan bir kent ekonomisine işaret eder. Oval yapılar ile idari binalar, konutların yanında toplu kullanıma ayrılmış mekânların da bulunduğunu gösterir.
Bize ne gösterdi?
- Kafkas Albanyası'nda para kullanımını ve yerel sikke üretimini somut olarak belgeledi.
- Büyük ölçekli gıda depolamasının kent yaşamındaki yerini gösterdi.
- Kafkasya'daki kent mimarisinin çeşitliliğine oval planlı yapılarla yeni örnekler ekledi.
Görseller
Son haber / seçilmiş arşiv
2026'da Qala kesiminde, büyük kesme taşlarla yapılmış ve Alban dönemine atfedilen saray tipinde bir kamusal yapının kalıntılarının bulunduğu duyuruldu.
Künye
- Kültür
- Kafkas Albanyası ve sonraki İslam dönemi toplulukları
- İlk modern kazı
- 1926
- Ekip / tarihsel
- Qafar Cəbiyev; Azerbaycan Millî Bilimler Akademisi Arkeoloji ve Antropoloji Enstitüsü, Qala kazıları
- Koordinatlar
- 40,8848°, 47,7061°
Kaynaklar
- whc.unesco.org
- seba.az
- arxeologiya.az
- arxeologiya.az
- Azerbaycan Millî Bilimler Akademisi — akademik bildiri kitabı
Yakındaki kazılar
- Azıh Mağarası 153 km
- Areni-1 Mağarası 248 km
- Erebuni Kalesi 280 km
- Dmanisi 286 km
- Ani 352 km
- Ayanis Kalesi 454 km
- —
- —
- 12.000
Toprağın altından: son keşifler
- Mısır’da Buto kentinin altında 2.600 yıllık kerpiç yapı tespit edildi
Uydu ve jeofizik araştırmalarıyla belirlenen büyük kerpiç yapının duvarları, deneme kazısıyla doğrulandı. Araştırmacılara göre temelin altına yerleştirilen kum tabakası, yapıyı Nil Deltası’nın suya doygun zemininde korumaya yardımcı olmuş olabilir.
Heritage Daily ↗ · Kazı defteri - Almanya’da takılar ve hayvan kalıntıları içeren Kelt kadın mezarı bulundu
Bavyera’daki mezarda bir kadının iskeleti, ağır tunç halhallar, sapropelitten bir kol halkası ve kuzu ya da oğlak kalıntıları bulundu. Araştırmacılara göre hayvanın mezara yemek sunusu olarak bırakılması, bölgedeki Kelt cenaze uygulamalarının alışılmadık bir örneğini oluşturuyor.
Arkeofili ↗ - Pompeii’de kişisel eşyalar, çocukluk muskaları ve sikkeler içeren dolap bulundu
Pompeii’de bir evde, MS 79’daki patlamadan sonra kapalı kalan dolabın içinde bakım eşyaları, 38 tunç sikke ve en az 24 muskadan oluşan bir kolye bulundu. Eşyaların birlikte korunması, Roma dönemindeki gündelik yaşam ve kişisel hatıralar hakkında ayrıntılı bilgi sağlıyor.
Arkeofili ↗ · Kazı defteri - Hırvatistan’da Stefan adlı bir piskoposun kurşun mührü bulundu
Lukovac adacığındaki kazılarda, üzerinde Latince Stefan adı ve piskopos unvanı bulunan bir belge mührü ortaya çıkarıldı. Araştırmacılara göre geçici olarak 6–7. yüzyıllara tarihlenen mühür, yazılı kaynakları sınırlı olan bölgenin erken kilise yönetimine ilişkin nadir bir kanıt sunuyor.
Heritage Daily ↗ - Romanya’da oyuncaklarıyla gömülmüş bir çocuğun Roma dönemi lahdi bulundu
Tomis antik kentinde yaklaşık 1.800 yıllık kapalı bir çocuk lahdinden tekerlekli at oyuncağı, horoz biçimli çıngırak, takılar ve organik kalıntılar çıkarıldı. Ahşap tabut parçaları ve kefenin de korunması, Roma dönemindeki çocuk cenazelerini incelemek için nadir bir fırsat sunuyor.
HeritageDaily ↗ - Gölyazı’daki antik tiyatronun seyirci bölümünde Roma dönemi mezarı bulundu
Apollonia ad Rhyndacum tiyatrosunda, MS 1. yüzyıla tarihlenen ve yakılmış insan kalıntıları içeren kiremit örtülü bir mezar ortaya çıkarıldı. Kentin ayrı bir mezarlığı bulunmasına rağmen gömünün tiyatroya yapılmasının nedeni henüz bilinmiyor; buluntu kamusal alanların kullanımına ilişkin yeni sorular doğuruyor.
Arkeofili ↗ - Teos’ta Antinoos’un mermer portresi ve 13 yazıt bulundu
Teos’taki Roma ve Augustus Tapınağı çevresinde Antinoos’un mermer portresi ile yeniden kullanılmış taş bloklar üzerinde 13 yazıt bulundu. Yazıtlar kentin siyasi ve hukuki ilişkilerini aydınlatırken, araştırmacılara göre portre ve yazıt parçaları tapınağın Antinoos kültüyle de bağlantılı olduğunu gösteriyor.
Arkeofili ↗ · Kazı defteri - Çanakkale Boğazı kıyısında yeni bir tarih öncesi yerleşim tanımlandı
Yeni yayımlanan çalışma, 2024 yüzey araştırmalarında tespit edilen Yaylatepe Höyük’ü ve Geç Kalkolitik sonundan Geç Tunç Çağı başlangıcına uzanan seramiklerini ilk kez tanıttı. Araştırmacıya göre karşı kıyıdaki Asartepe ile görsel bağlantısı bulunan yerleşim, boğazdaki tarih öncesi kıyı ilişkilerini anlamaya katkı sağlıyor.
Arkeoloji Dergisi ↗
Tüm kazı alanları (385)
Türkiye
- Acemhöyük
- Afrodisias
- Aizanoi
- Alabanda Antik Kenti
- Alacahöyük
- Amos Antik Kenti
- Ani
- Arslantepe Höyüğü
- Aspendos
- Assos
- Ayanis Kalesi
- Aççana Höyük – Alalah
- Aşıklı Höyük
- Barcın Höyük
- Bergama Antik Kenti
- Beçin Orta Çağ Kenti
- Blaundos Antik Kenti
- Boncuklu Höyük
- Canhasan I Höyüğü
- Didyma Apollon Kutsal Alanı
- Domuztepe Höyüğü
- Efes
- Euromos Antik Kenti
- Gordion
- Göbeklitepe
- Hadrianopolis Antik Kenti
- Hattuşa
- Hierapolis
- Kaman-Kalehöyük
- Karahantepe
- Karatepe-Aslantaş
- Karkamış
- Kaunos
- Kibyra
- Klaros Kutsal Alanı
- Klazomenai Antik Kenti
- Knidos
- Ksanthos
- Kültepe-Kaniş
- Labraunda Kutsal Alanı
- Laodikeia
- Letoon Kutsal Alanı
- Limyra Antik Kenti
- Menderes Magnesiası
- Metropolis Antik Kenti
- Milet
- Myra
- Nemrut Dağı Tümülüsü
- Nysa Antik Kenti
- Olympos Antik Kenti
- Oymaağaç Höyük
- Patara
- Perge Antik Kenti
- Phaselis Antik Kenti
- Priene
- Sagalassos
- Sardes
- Sayburç
- Side Antik Kenti
- Stratonikeia
- Teos Antik Kenti
- Tripolis Antik Kenti
- Troya
- Uluburun Batığı
- Yenikapı – Theodosius Limanı Kazı Alanı
- Yeşilova Höyüğü
- Yumuktepe Höyüğü
- Zerzevan Kalesi
- Zeugma
- Zincirli Höyük
- Çatalhöyük
- Çavuştepe Kalesi
- Çayönü Tepesi
- Çukuriçi Höyük
- İasos Antik Kenti
- Şapinuva
Yunanistan
İtalya
Birleşik Krallık
- Avebury Kazı Alanı
- Durrington Walls Yerleşimi ve Tören Alanı
- Kourion Antik Kenti
- Must Farm Kazıklı Yerleşimi
- Ness of Brodgar Neolitik Kompleksi
- Richborough Roma Kenti ve Kalesi
- Silchester Antik Kenti
- Skara Brae Neolitik Yerleşimi
- Star Carr Mezolitik Yerleşimi
- Stonehenge Kazı Alanı
- Sutton Hoo Mezar Alanı
- Vindolanda Roma Kalesi
