Calakmul

Ox Te' Tuun

Meksika · Campeche

Antik kentAralıklı kazıUNESCO · 2002
Yaklaşık dönemMÖ 550 — MS 1.000Preklasik ve Klasik Maya dönemleri Haritada gör ↓

Kısaca

Calakmul, Kaan hanedanının önemli merkezlerinden biri olan büyük bir Maya kentidir. Yazıtları ve kazılmış yapıları, Tikal ile rekabetini ve bölgesel siyasi ilişkilerini aydınlatmaktadır.

Ne bulundu?

  • 1Hiyeroglifli steller

    Kabartma ve yazıtlarla işlenmiş anıt taşlarıdır. Bölgenin siyasi tarihi ve toprak örgütlenmesi hakkında, başka kaynaklarda bulunmayan bilgiler de sağlarlar.

  • 2Yapı II içindeki duvar resmi

    Kömürle çizilmiş sahne, mağara içini andıran tonozlu bir mekânda bulunmuştur. Araştırmacılara göre mitolojik kahraman Juun Ajaw'ın suda bir canlıyı avlamasını betimliyor.

  • 3Duvar resmindeki takvim işareti

    Resmin yeniden incelenmesiyle 260 günlük takvim döngüsüne ait bir gün işareti tanımlandı. Bu tespit, Calakmul'da erken yazılı iletişime ilişkin kanıt sağlıyor.

  • 4Alçı friz ve maskeler

    Alt Yapı II C'nin cephesindeki frizde gökten inen tanrılar, alt bölümdeki maskelerde ise mısır tanrısının doğumuyla ilişkilendirilen tasvirler bulunur. Araştırmacılara göre bezemeler törenlere görsel bir ortam sağlamış olabilir.

Neyi işaret ediyor?

Calakmul'un anıtları siyasi örgütlenmeyi, erken bezemeleri ise takvim ve yaratılış anlatılarının mimariyle bağını gösteriyor. Araştırmacılar duvar resmi için MÖ 400–200 aralığını öneriyor; daha kesin tarihler için yeni örneklerin incelenmesi gerektiğini belirtiyor.

Bize ne gösterdi?

  1. Stel yazıtları, Maya siyasi coğrafyasını ve bölgesel ilişkileri yeniden kurmaya katkı sağladı.
  2. Takvim işareti, Calakmul'u Geç Preklasik dönemde erken yazı kanıtı bulunan merkezler arasına ekledi.
  3. Duvar resminin yeniden analizi, eski kazı buluntularının yeni görüntüleme yöntemleriyle farklı bilgiler verebildiğini gösterdi.

Görseller

In Calakmul, Mexico (8726963632)
Pavel Kirillov from St.Petersburg, Russia · CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Son haber / seçilmiş arşiv

2026'da Yapı II'den bir duvar resminin incelenmesiyle, MÖ 400–200 arasına tarihlenebilen erken bir takvim işaretinin belirlendiği açıklandı.

Künye

Kültür
Maya
Ekip / tarihsel
INAH; Daniel Salazar Lama'nın koordine ettiği disiplinlerarası araştırma projesi
Koordinatlar
18,1062°, -89,8105°

Kaynaklar

  1. whc.unesco.org
  2. getty.edu
  3. inah.gob.mx

Yakındaki kazılar


—
—
12.000

Toprağın altından: son keşifler

  • Mısır’da Buto kentinin altında 2.600 yıllık kerpiç yapı tespit edildi

    Uydu ve jeofizik araştırmalarıyla belirlenen büyük kerpiç yapının duvarları, deneme kazısıyla doğrulandı. Araştırmacılara göre temelin altına yerleştirilen kum tabakası, yapıyı Nil Deltası’nın suya doygun zemininde korumaya yardımcı olmuş olabilir.

    Heritage Daily ↗ · Kazı defteri
  • Almanya’da takılar ve hayvan kalıntıları içeren Kelt kadın mezarı bulundu

    Bavyera’daki mezarda bir kadının iskeleti, ağır tunç halhallar, sapropelitten bir kol halkası ve kuzu ya da oğlak kalıntıları bulundu. Araştırmacılara göre hayvanın mezara yemek sunusu olarak bırakılması, bölgedeki Kelt cenaze uygulamalarının alışılmadık bir örneğini oluşturuyor.

    Arkeofili ↗
  • Pompeii’de kişisel eşyalar, çocukluk muskaları ve sikkeler içeren dolap bulundu

    Pompeii’de bir evde, MS 79’daki patlamadan sonra kapalı kalan dolabın içinde bakım eşyaları, 38 tunç sikke ve en az 24 muskadan oluşan bir kolye bulundu. Eşyaların birlikte korunması, Roma dönemindeki gündelik yaşam ve kişisel hatıralar hakkında ayrıntılı bilgi sağlıyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri
  • Hırvatistan’da Stefan adlı bir piskoposun kurşun mührü bulundu

    Lukovac adacığındaki kazılarda, üzerinde Latince Stefan adı ve piskopos unvanı bulunan bir belge mührü ortaya çıkarıldı. Araştırmacılara göre geçici olarak 6–7. yüzyıllara tarihlenen mühür, yazılı kaynakları sınırlı olan bölgenin erken kilise yönetimine ilişkin nadir bir kanıt sunuyor.

    Heritage Daily ↗
  • Romanya’da oyuncaklarıyla gömülmüş bir çocuğun Roma dönemi lahdi bulundu

    Tomis antik kentinde yaklaşık 1.800 yıllık kapalı bir çocuk lahdinden tekerlekli at oyuncağı, horoz biçimli çıngırak, takılar ve organik kalıntılar çıkarıldı. Ahşap tabut parçaları ve kefenin de korunması, Roma dönemindeki çocuk cenazelerini incelemek için nadir bir fırsat sunuyor.

    HeritageDaily ↗
  • Gölyazı’daki antik tiyatronun seyirci bölümünde Roma dönemi mezarı bulundu

    Apollonia ad Rhyndacum tiyatrosunda, MS 1. yüzyıla tarihlenen ve yakılmış insan kalıntıları içeren kiremit örtülü bir mezar ortaya çıkarıldı. Kentin ayrı bir mezarlığı bulunmasına rağmen gömünün tiyatroya yapılmasının nedeni henüz bilinmiyor; buluntu kamusal alanların kullanımına ilişkin yeni sorular doğuruyor.

    Arkeofili ↗
  • Teos’ta Antinoos’un mermer portresi ve 13 yazıt bulundu

    Teos’taki Roma ve Augustus Tapınağı çevresinde Antinoos’un mermer portresi ile yeniden kullanılmış taş bloklar üzerinde 13 yazıt bulundu. Yazıtlar kentin siyasi ve hukuki ilişkilerini aydınlatırken, araştırmacılara göre portre ve yazıt parçaları tapınağın Antinoos kültüyle de bağlantılı olduğunu gösteriyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri
  • Çanakkale Boğazı kıyısında yeni bir tarih öncesi yerleşim tanımlandı

    Yeni yayımlanan çalışma, 2024 yüzey araştırmalarında tespit edilen Yaylatepe Höyük’ü ve Geç Kalkolitik sonundan Geç Tunç Çağı başlangıcına uzanan seramiklerini ilk kez tanıttı. Araştırmacıya göre karşı kıyıdaki Asartepe ile görsel bağlantısı bulunan yerleşim, boğazdaki tarih öncesi kıyı ilişkilerini anlamaya katkı sağlıyor.

    Arkeoloji Dergisi ↗

    Tüm kazı alanları (385)

    Türkiye

    Kazakistan

    Dominik Cumhuriyeti

    Guatemala

    Honduras

    Kuzey Makedonya

    Mikronezya Federal Devletleri

    Sri Lanka