Pella

Tabaqat Fahl

Ürdün · İrbid

Antik kentKazı sürüyor
Yaklaşık dönemMÖ 6.000 — MS 1.500Neolitik dönemden yaklaşık Geç Orta Çağ'a Haritada gör ↓

Kısaca

Pella, Ürdün Vadisi'nin doğu eteklerinde uzun süreli yerleşim tabakaları bulunan bir arkeolojik alandır. Kazılar, tarihöncesi yerleşimlerden Tunç Çağı yapıları ve Bizans kiliselerine, oradan İslam döneminin mahallelerine uzanan bir dizi ortaya koymuştur.

Ne bulundu?

  • 1Tunç ve Demir Çağı tapınakları

    Üst üste inşa edilmiş altı tapınak evresi açığa çıkarılmıştır. Anıtsal taş duvarlı kale tapınağı, aynı alandaki uzun süreli dinsel yapılaşmayı belgeler.

  • 2Tunç Çağı saray yapıları

    Tapınağın batısında taş döşemeleri ve avluları bulunan büyük yapıların birbirini izlediği görülmüştür. Bunlar, kentin yönetici çevrelerinin mimarisini ve zaman içindeki değişimini izlemeyi sağlar.

  • 3Bizans kiliseleri

    Kazılarda üç kilise ve bir piskoposluk sarayı ortaya çıkarılmıştır. Bu yapılar, kentin Hristiyanlık dönemindeki dinsel kurumlarını belgeler.

  • 4Emevi dönemi ev yaşamının izleri

    Doğu Kilisesi'nin kuzeyindeki yapının son kullanımında mutfak eşyaları ve bir ocak bulunmuştur. Araştırmacılara göre daha önce dinsel işleve sahip olan yapı, sonradan ev yaşamına uyarlanmıştır.

  • 5Memlük camisi

    Kazıyla açığa çıkarılan caminin yakınında büyük bir yapı topluluğu saptanmıştır. Araştırmacılara göre cami ve olası idari-askerî yapılar aynı inşa programının parçaları olabilir.

Neyi işaret ediyor?

Pella'nın katmanları, aynı yerde farklı dönemlerde değişen yönetim, ibadet ve ev yaşamını izlemeyi sağlıyor. Tapınaklar, saraylar, kiliseler ve cami, kentin tarihinin birbirini izleyen yapılaşma ve yeniden kullanım süreçleriyle oluştuğuna işaret ediyor.

Bize ne gösterdi?

  1. Tapınak alanının Tunç Çağı'ndan Demir Çağı'na uzanan yapı evrelerini ortaya koydu.
  2. Anıtsal yapıların daha sonraki dönemlerde konut olarak kullanılabildiğini gösterdi.
  3. Kentin İslam dönemindeki yerleşim ve idari yapılarını da görünür kıldı.

Görseller

Bizans kiliseleri
Bizans kiliseleriBashar Tabbah · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
+ 2009 wurde das Archäologische Museum in Pella eröffnet. 42
Holger Uwe Schmitt · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Künye

Kültür
Kenan; Helenistik; Roma; Bizans; İslam
İlk modern kazı
1967
Ekip / tarihsel
Stephen Bourke; Sydney Üniversitesi ve Ürdün Eski Eserler Dairesi
Koordinatlar
32,4500°, 35,6170°

Kaynaklar

  1. neaf.sydney.edu.au
  2. neaf.sydney.edu.au
  3. international.visitjordan.com
  4. en.wikipedia.org
  5. Sydney Üniversitesi, Near Eastern Archaeology Foundation — Pella Project
  6. Sydney Üniversitesi, Near Eastern Archaeology Foundation — Our Projects

Yakındaki kazılar


—
—
12.000

Toprağın altından: son keşifler

  • İtalya’da 2.300 yıllık mezarda nadir Messapça yazıtlar bulundu

    Manduria’da kayaya oyulmuş bir mezarın kapak taşlarında iki Messapça yazıt bulundu. Araştırmacılara göre metinler, mezarla ilişkilendirilen kadının dinî bir görev üstlendiğini gösterebilir; rahibelik ve Demeter kültü bağlantısı henüz kesinleşmedi.

    Heritage Daily ↗
  • Aquinum’da ana kanalizasyon hattı ve Roma ritüellerini anlatan yazıtlar bulundu

    Aquinum’daki araştırmalarda ana kanalizasyon hattı, 120 sikkelik bir topluluk ve dinî yazıtlar ortaya çıkarıldı. Buluntular, Roma kentinin su yönetimini ve yıldırım düşen yerlerin kutsallaştırılması gibi uygulamaları anlamaya katkı sağlıyor.

    Heritage Daily ↗
  • İnka mumyalarının analizinde koka, alkol ve harmin izleri tespit edildi

    Peru ve Arjantin’den sekiz İnka mumyasının saç ve tırnak analizlerinde koka tüketimi, dört bireyde alkol ve Ampato mumyasında harmin izleri saptandı. Araştırmacılara göre farklı maddelerin kullanılması, kurban törenlerinin yerel geleneklere göre değiştiğini gösteriyor.

    Arkeofili ↗
  • Rusya’da 5.300 yıllık mezardan çıkan nesne böbrek taşı olarak tanımlandı

    Stavropol Yaylası’ndaki bir Tunç Çağı mezarında bulunan yaklaşık 2,1 santimetrelik nesnenin analizleri, böbrek taşıyla uyumlu bir mineral yapısı ortaya koydu. Araştırmacılara göre buluntu, mezardaki erkeğin kronik enfeksiyon yaşadığına işaret ederek dönemin hastalıklarına ilişkin doğrudan kanıt sunuyor.

    Arkeofili ↗
  • Macaristan’da savaş alanı araştırmasında 3.000 yıllık bronz eşyalar bulundu

    Mezőkeresztes savaş alanında yapılan araştırmada büyük bir bronz kap ve iki bezemeli sarmal kol süsü bulundu. MÖ 13–11. yüzyıllara tarihlenen eşyaların özgün konumları korunarak çıkarılması, Tunç Çağı’ndaki değerli eşya gömme uygulamalarının incelenmesini sağlıyor.

    Heritage Daily ↗
  • Mısır’da Buto kentinin altında 2.600 yıllık kerpiç yapı tespit edildi

    Uydu ve jeofizik araştırmalarıyla belirlenen büyük kerpiç yapının duvarları, deneme kazısıyla doğrulandı. Araştırmacılara göre temelin altına yerleştirilen kum tabakası, yapıyı Nil Deltası’nın suya doygun zemininde korumaya yardımcı olmuş olabilir.

    Heritage Daily ↗ · Kazı defteri
  • Almanya’da takılar ve hayvan kalıntıları içeren Kelt kadın mezarı bulundu

    Bavyera’daki mezarda bir kadının iskeleti, ağır tunç halhallar, sapropelitten bir kol halkası ve kuzu ya da oğlak kalıntıları bulundu. Araştırmacılara göre hayvanın mezara yemek sunusu olarak bırakılması, bölgedeki Kelt cenaze uygulamalarının alışılmadık bir örneğini oluşturuyor.

    Arkeofili ↗
  • Pompeii’de kişisel eşyalar, çocukluk muskaları ve sikkeler içeren dolap bulundu

    Pompeii’de bir evde, MS 79’daki patlamadan sonra kapalı kalan dolabın içinde bakım eşyaları, 38 tunç sikke ve en az 24 muskadan oluşan bir kolye bulundu. Eşyaların birlikte korunması, Roma dönemindeki gündelik yaşam ve kişisel hatıralar hakkında ayrıntılı bilgi sağlıyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri

    Tüm kazı alanları (395)

    Türkiye

    Kazakistan

    Dominik Cumhuriyeti

    Guatemala

    Honduras

    Kuzey Makedonya

    Mikronezya Federal Devletleri

    Sri Lanka