Ayanis Kalesi

Rusahinili Eidurukai

Türkiye · Van

KaleKazı sürüyor
Yaklaşık dönemMÖ 673 — MÖ 650Urartu; tarihler yaklaşık Haritada gör ↓

Kısaca

II. Rusa tarafından Van Gölü kıyısındaki kayalık bir yükseltiye kurulan Urartu kalesidir. Kazılar, tapınak kompleksini ve krallığın son dönemindeki yapılaşmayı ortaya çıkarmıştır.

Ne bulundu?

  • 1Haldi Tapınağı

    Kazılarda Urartu tanrısı Haldi'ye adanmış tapınak açığa çıkarıldı. Özenle işlenmiş taşları, kutsal mimarideki işçiliği belgeliyor.

  • 2Podyumlu Salon

    Salon, Ayanis'in öne çıkan anıtsal yapıları arasındadır. İşlenmiş taşları, kalenin mimari bezeme zenginliğini gösteriyor.

  • 3Üç bronz kalkan

    2024 kazılarında Haldi'ye ithaf edilmiş üç bronz kalkan bulundu. Araştırmacılara göre bunlar, tanrıya silah sunma geleneğinin örnekleridir.

  • 4Bronz miğfer

    Kalkanlarla birlikte Haldi'ye ithaf edilmiş bir bronz miğfer ele geçti. Hem metal işçiliği hem de adak uygulamaları açısından önemlidir.

  • 5Çivi yazılı yazıt parçaları

    Aynı kazılarda Urartu çivi yazısıyla yazılmış parçalar bulundu. Bunlar, mimari ve metal buluntuların yanında yazılı belge de sağlıyor.

Neyi işaret ediyor?

Ayanis'te anıtsal mimari, taş işçiliği ve bronz adaklar bir araya geliyor. Araştırmacılara göre Haldi'ye sunulan silahlar, krallığın askerî başarılarla dinî bağlılık arasında kurduğu ilişkiyi yansıtıyor.

Bize ne gösterdi?

  1. Urartu'da silahların tanrıya adak olarak sunulduğunu belgeledi.
  2. Taş bezeme ve bronz işçiliğinin gelişmiş örneklerini ortaya çıkardı.
  3. Tapınak, saray ve depoları içeren bir Urartu merkezinin mimari düzenini aydınlattı.

Görseller

Van Museum - Inscription Ayanis Fortress
Clemens Schmillen · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Son haber / seçilmiş arşiv

2024'te Haldi'ye adanmış üç bronz kalkan ve bir bronz miğfer bulundu.

Künye

Kültür
Urartu
İlk modern kazı
1989
Ekip / tarihsel
Mehmet Işıklı / Atatürk Üniversitesi
Koordinatlar
38,7083°, 43,2113°

Kaynaklar

  1. atauni.edu.tr
  2. aa.com.tr
  3. en.wikipedia.org
  4. Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü

Yakındaki kazılar


—
—
12.000

Toprağın altından: son keşifler

  • İtalya’da 2.300 yıllık mezarda nadir Messapça yazıtlar bulundu

    Manduria’da kayaya oyulmuş bir mezarın kapak taşlarında iki Messapça yazıt bulundu. Araştırmacılara göre metinler, mezarla ilişkilendirilen kadının dinî bir görev üstlendiğini gösterebilir; rahibelik ve Demeter kültü bağlantısı henüz kesinleşmedi.

    Heritage Daily ↗
  • Aquinum’da ana kanalizasyon hattı ve Roma ritüellerini anlatan yazıtlar bulundu

    Aquinum’daki araştırmalarda ana kanalizasyon hattı, 120 sikkelik bir topluluk ve dinî yazıtlar ortaya çıkarıldı. Buluntular, Roma kentinin su yönetimini ve yıldırım düşen yerlerin kutsallaştırılması gibi uygulamaları anlamaya katkı sağlıyor.

    Heritage Daily ↗
  • İnka mumyalarının analizinde koka, alkol ve harmin izleri tespit edildi

    Peru ve Arjantin’den sekiz İnka mumyasının saç ve tırnak analizlerinde koka tüketimi, dört bireyde alkol ve Ampato mumyasında harmin izleri saptandı. Araştırmacılara göre farklı maddelerin kullanılması, kurban törenlerinin yerel geleneklere göre değiştiğini gösteriyor.

    Arkeofili ↗
  • Rusya’da 5.300 yıllık mezardan çıkan nesne böbrek taşı olarak tanımlandı

    Stavropol Yaylası’ndaki bir Tunç Çağı mezarında bulunan yaklaşık 2,1 santimetrelik nesnenin analizleri, böbrek taşıyla uyumlu bir mineral yapısı ortaya koydu. Araştırmacılara göre buluntu, mezardaki erkeğin kronik enfeksiyon yaşadığına işaret ederek dönemin hastalıklarına ilişkin doğrudan kanıt sunuyor.

    Arkeofili ↗
  • Macaristan’da savaş alanı araştırmasında 3.000 yıllık bronz eşyalar bulundu

    Mezőkeresztes savaş alanında yapılan araştırmada büyük bir bronz kap ve iki bezemeli sarmal kol süsü bulundu. MÖ 13–11. yüzyıllara tarihlenen eşyaların özgün konumları korunarak çıkarılması, Tunç Çağı’ndaki değerli eşya gömme uygulamalarının incelenmesini sağlıyor.

    Heritage Daily ↗
  • Mısır’da Buto kentinin altında 2.600 yıllık kerpiç yapı tespit edildi

    Uydu ve jeofizik araştırmalarıyla belirlenen büyük kerpiç yapının duvarları, deneme kazısıyla doğrulandı. Araştırmacılara göre temelin altına yerleştirilen kum tabakası, yapıyı Nil Deltası’nın suya doygun zemininde korumaya yardımcı olmuş olabilir.

    Heritage Daily ↗ · Kazı defteri
  • Almanya’da takılar ve hayvan kalıntıları içeren Kelt kadın mezarı bulundu

    Bavyera’daki mezarda bir kadının iskeleti, ağır tunç halhallar, sapropelitten bir kol halkası ve kuzu ya da oğlak kalıntıları bulundu. Araştırmacılara göre hayvanın mezara yemek sunusu olarak bırakılması, bölgedeki Kelt cenaze uygulamalarının alışılmadık bir örneğini oluşturuyor.

    Arkeofili ↗
  • Pompeii’de kişisel eşyalar, çocukluk muskaları ve sikkeler içeren dolap bulundu

    Pompeii’de bir evde, MS 79’daki patlamadan sonra kapalı kalan dolabın içinde bakım eşyaları, 38 tunç sikke ve en az 24 muskadan oluşan bir kolye bulundu. Eşyaların birlikte korunması, Roma dönemindeki gündelik yaşam ve kişisel hatıralar hakkında ayrıntılı bilgi sağlıyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri

    Tüm kazı alanları (395)

    Türkiye

    Kazakistan

    Dominik Cumhuriyeti

    Guatemala

    Honduras

    Kuzey Makedonya

    Mikronezya Federal Devletleri

    Sri Lanka