Efes

Ephesos

Türkiye · İzmir

Antik kentKazı sürüyorUNESCO · 2015
Yaklaşık dönemMÖ 300 — MS 1.400Helenistik–Bizans; daha erken ve geç yerleşimler UNESCO alanının diğer bileşenlerindedir Haritada gör ↓

Kısaca

Selçuk yakınlarındaki antik kent, Roma döneminin önemli liman ve yönetim merkezlerindendi. Kazılar anıtsal kamu yapıları, seçkin konutları ve günlük ticaret alanlarını açığa çıkarmıştır.

Ne bulundu?

  • 1Celsus Kütüphanesi

    Kazılarla ortaya çıkarılmış Roma İmparatorluk dönemi anıtlarından biridir. Efes'in büyük kamusal yapılarla donatılmış kent dokusunu temsil eder.

  • 2Büyük Tiyatro

    Antik kentin büyük gösteri yapısıdır. Roma dönemi Efes'inde toplu etkinliklere ayrılmış anıtsal mekânları belgeler.

  • 3Erken Bizans dükkân ve atölyeleri

    Domitianus Meydanı çevresinde yangın tabakası altında korunmuş işyerleri bulundu. Aralarında yemek hazırlanan bir mekân, depo, taverna ve satış alanına bağlı bir atölye vardır.

  • 4Altın soliduslar ve bakır sikkeler

    İşyerlerinde dört altın solidus ve 700'den fazla bakır sikke bulundu. Sikkeler, yapıların kullanımının 614/615 yılına kadar sürdüğünü belirlemeye yardımcı oldu.

  • 5Hacı şişecikleri

    Yaklaşık 600 küçük şişecik, Hristiyan hacılara yönelik satış yapılan bir dükkânda bulundu. Boyunda taşınabilen bu eşyalar, hac ziyaretleriyle yerel ticaret arasındaki bağı gösterir.

Neyi işaret ediyor?

Efes'in anıtsal yapıları Roma liman kentinin kamusal yaşamını, korunmuş işyerleri ise daha sonraki gündelik ekonomisini gösteriyor. Dükkânlardaki kaplar, sikkeler ve hacı eşyaları, yiyecek satışı, zanaat ve dinsel ziyaretlerin aynı mahallede buluştuğuna işaret ediyor.

Bize ne gösterdi?

  1. Kıyı çizgisindeki değişimin yerleşimin konumunu etkilediğini gösterdi.
  2. Erken Bizans döneminde canlı bir ticaret mahallesinin varlığını belgeledi.
  3. Yangın altında kalan işyerleriyle gündelik tüketim ve para kullanımına birlikte bakmayı sağladı.

Görseller

Büyük Tiyatro
Büyük TiyatroFurkan Akkurt · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
Yamaç Evleri duvar resimleri ve mozaikleri
Yamaç Evleri duvar resimleri ve mozaikleriJosé Luiz · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons
Ephesus Celsus Library Façade
Benh LIEU SONG · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Son haber / seçilmiş arşiv

2022 yılında Domitianus Meydanı çevresinde, yaklaşık MS 614–615'teki yangınla örtülmüş dükkânlar, atölyeler ve zengin eşya toplulukları keşfedildi.

Künye

Kültür
İyon, Helenistik, Roma ve Bizans
Ekip / tarihsel
Martin Steskal / Avusturya Bilimler Akademisi Avusturya Arkeoloji Enstitüsü
Koordinatlar
37,9414°, 27,3406°

Kaynaklar

  1. whc.unesco.org
  2. whc.unesco.org
  3. oeaw.ac.at
  4. oeaw.ac.at

Yakındaki kazılar


—
—
12.000

Toprağın altından: son keşifler

  • Mısır’da Buto kentinin altında 2.600 yıllık kerpiç yapı tespit edildi

    Uydu ve jeofizik araştırmalarıyla belirlenen büyük kerpiç yapının duvarları, deneme kazısıyla doğrulandı. Araştırmacılara göre temelin altına yerleştirilen kum tabakası, yapıyı Nil Deltası’nın suya doygun zemininde korumaya yardımcı olmuş olabilir.

    Heritage Daily ↗ · Kazı defteri
  • Almanya’da takılar ve hayvan kalıntıları içeren Kelt kadın mezarı bulundu

    Bavyera’daki mezarda bir kadının iskeleti, ağır tunç halhallar, sapropelitten bir kol halkası ve kuzu ya da oğlak kalıntıları bulundu. Araştırmacılara göre hayvanın mezara yemek sunusu olarak bırakılması, bölgedeki Kelt cenaze uygulamalarının alışılmadık bir örneğini oluşturuyor.

    Arkeofili ↗
  • Pompeii’de kişisel eşyalar, çocukluk muskaları ve sikkeler içeren dolap bulundu

    Pompeii’de bir evde, MS 79’daki patlamadan sonra kapalı kalan dolabın içinde bakım eşyaları, 38 tunç sikke ve en az 24 muskadan oluşan bir kolye bulundu. Eşyaların birlikte korunması, Roma dönemindeki gündelik yaşam ve kişisel hatıralar hakkında ayrıntılı bilgi sağlıyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri
  • Hırvatistan’da Stefan adlı bir piskoposun kurşun mührü bulundu

    Lukovac adacığındaki kazılarda, üzerinde Latince Stefan adı ve piskopos unvanı bulunan bir belge mührü ortaya çıkarıldı. Araştırmacılara göre geçici olarak 6–7. yüzyıllara tarihlenen mühür, yazılı kaynakları sınırlı olan bölgenin erken kilise yönetimine ilişkin nadir bir kanıt sunuyor.

    Heritage Daily ↗
  • Romanya’da oyuncaklarıyla gömülmüş bir çocuğun Roma dönemi lahdi bulundu

    Tomis antik kentinde yaklaşık 1.800 yıllık kapalı bir çocuk lahdinden tekerlekli at oyuncağı, horoz biçimli çıngırak, takılar ve organik kalıntılar çıkarıldı. Ahşap tabut parçaları ve kefenin de korunması, Roma dönemindeki çocuk cenazelerini incelemek için nadir bir fırsat sunuyor.

    HeritageDaily ↗
  • Gölyazı’daki antik tiyatronun seyirci bölümünde Roma dönemi mezarı bulundu

    Apollonia ad Rhyndacum tiyatrosunda, MS 1. yüzyıla tarihlenen ve yakılmış insan kalıntıları içeren kiremit örtülü bir mezar ortaya çıkarıldı. Kentin ayrı bir mezarlığı bulunmasına rağmen gömünün tiyatroya yapılmasının nedeni henüz bilinmiyor; buluntu kamusal alanların kullanımına ilişkin yeni sorular doğuruyor.

    Arkeofili ↗
  • Teos’ta Antinoos’un mermer portresi ve 13 yazıt bulundu

    Teos’taki Roma ve Augustus Tapınağı çevresinde Antinoos’un mermer portresi ile yeniden kullanılmış taş bloklar üzerinde 13 yazıt bulundu. Yazıtlar kentin siyasi ve hukuki ilişkilerini aydınlatırken, araştırmacılara göre portre ve yazıt parçaları tapınağın Antinoos kültüyle de bağlantılı olduğunu gösteriyor.

    Arkeofili ↗ · Kazı defteri
  • Çanakkale Boğazı kıyısında yeni bir tarih öncesi yerleşim tanımlandı

    Yeni yayımlanan çalışma, 2024 yüzey araştırmalarında tespit edilen Yaylatepe Höyük’ü ve Geç Kalkolitik sonundan Geç Tunç Çağı başlangıcına uzanan seramiklerini ilk kez tanıttı. Araştırmacıya göre karşı kıyıdaki Asartepe ile görsel bağlantısı bulunan yerleşim, boğazdaki tarih öncesi kıyı ilişkilerini anlamaya katkı sağlıyor.

    Arkeoloji Dergisi ↗

    Tüm kazı alanları (385)

    Türkiye

    Kazakistan

    Dominik Cumhuriyeti

    Guatemala

    Honduras

    Kuzey Makedonya

    Mikronezya Federal Devletleri

    Sri Lanka