Side Antik Kenti
Side
Türkiye · Antalya
Kısaca
Manavgat kıyısındaki yarımadada kurulan Side, antik Pamfilya'nın önemli ticaret ve liman kentlerindendir. Kazılar, tiyatro ve tapınakların yanı sıra Roma'dan Geç Antik Çağ'a değişen cadde ve mahalle düzenini araştırmaktadır.
Ne bulundu?
- 1Herakles Kapısı kabartmaları
Herakles’in On İki İşi’ni betimleyen kabartmalardır. MS 3. yüzyılın başlarına ait parçaların Geç Antik Çağ’da kapının yapımında yeniden kullanıldığı anlaşılmıştır.
- 2Tanrı ve tanrıça tasvirli kasetler
Herakles Kapısı’nda Athena, Zeus, Artemis, Hygeia ve Tykhe tasvirlerini taşıyan bezemeli mimari parçalardır. Kentin tanrısal figürleri kamusal mimaride nasıl sergilediğini belgeler.
- 3b Caddesi
Yaklaşık 390 metre uzunluğundaki güzergâh, gymnasiumun kuzeybatı köşesi ile Doğu Kapısı arasında uzanır. Kazılar yol boyunca sütunlu galeriler, mekânlar ve anıtsal girişler ortaya çıkarmıştır.
- 4Piskoposluk Sarayı’yla ilişkili giriş düzeni
Güzergâhın MS 5. yüzyılda saray kompleksiyle birlikte yeniden düzenlenmesine ait kalıntılardır. Geç Antik Çağ’da kent içi ulaşımın nasıl değiştiğini gösterir.
Neyi işaret ediyor?
Side’de aynı cadde, Roma Dönemi’nden Geç Antik Çağ’a uzanan değişimi taşıyor. Eski kabartmaların yeni kapıda kullanılması ve güzergâhın Piskoposluk Sarayı’yla yeniden düzenlenmesi, kent mekânlarının farklı dönemlerde yeni görevler üstlendiğini gösteriyor.
Bize ne gösterdi?
- Eski mimari kabartmaların yeni anıtsal girişlerde yeniden kullanıldığını belgeledi.
- b Caddesi’nin Roma’dan Geç Antik Çağ’a uzanan mimari dönüşümünü ortaya koydu.
- Piskoposluk Sarayı düzenlemesinin kent içi ulaşım güzergâhıyla ilişkisini gösterdi.
Görseller
Son haber / seçilmiş arşiv
2026'da b Caddesi kazılarının tamamlandığı ve Herakles kabartmalarıyla süslü anıtsal kapıların ortaya çıkarıldığı açıklandı.
Künye
- Kültür
- Pamfilya; Helen; Roma; Bizans
- İlk modern kazı
- 1947
- Ekip / tarihsel
- Feriştah Alanyalı / Anadolu Üniversitesi
- Koordinatlar
- 36,7681°, 31,3906°
Kaynaklar
Yakındaki kazılar
- Aspendos 27 km
- Perge Antik Kenti 52 km
- Phaselis Antik Kenti 80 km
- Olympos Antik Kenti 92 km
- Limyra Antik Kenti 119 km
- Sagalassos 127 km
- —
- —
- 12.000
Toprağın altından: son keşifler
- Pompeii’de kişisel eşyalar, çocukluk muskaları ve sikkeler içeren dolap bulundu
Pompeii’de bir evde, MS 79’daki patlamadan sonra kapalı kalan dolabın içinde bakım eşyaları, 38 tunç sikke ve en az 24 muskadan oluşan bir kolye bulundu. Eşyaların birlikte korunması, Roma dönemindeki gündelik yaşam ve kişisel hatıralar hakkında ayrıntılı bilgi sağlıyor.
Arkeofili ↗ · Kazı defteri - Romanya’da oyuncaklarıyla gömülmüş bir çocuğun Roma dönemi lahdi bulundu
Tomis antik kentinde yaklaşık 1.800 yıllık kapalı bir çocuk lahdinden tekerlekli at oyuncağı, horoz biçimli çıngırak, takılar ve organik kalıntılar çıkarıldı. Ahşap tabut parçaları ve kefenin de korunması, Roma dönemindeki çocuk cenazelerini incelemek için nadir bir fırsat sunuyor.
HeritageDaily ↗ - Gölyazı’daki antik tiyatronun seyirci bölümünde Roma dönemi mezarı bulundu
Apollonia ad Rhyndacum tiyatrosunda, MS 1. yüzyıla tarihlenen ve yakılmış insan kalıntıları içeren kiremit örtülü bir mezar ortaya çıkarıldı. Kentin ayrı bir mezarlığı bulunmasına rağmen gömünün tiyatroya yapılmasının nedeni henüz bilinmiyor; buluntu kamusal alanların kullanımına ilişkin yeni sorular doğuruyor.
Arkeofili ↗ - Teos’ta Antinoos’un mermer portresi ve 13 yazıt bulundu
Teos’taki Roma ve Augustus Tapınağı çevresinde Antinoos’un mermer portresi ile yeniden kullanılmış taş bloklar üzerinde 13 yazıt bulundu. Yazıtlar kentin siyasi ve hukuki ilişkilerini aydınlatırken, araştırmacılara göre portre ve yazıt parçaları tapınağın Antinoos kültüyle de bağlantılı olduğunu gösteriyor.
Arkeofili ↗ · Kazı defteri - 30 bin yıllık insan DNA’sı Avrupa’daki uzak toplulukların bağlantısını gösterdi
Fransa’daki Isturitz Mağarası’ndan bir kadının yaklaşık 30 bin yıllık genomu, mağara tortullarından ve diğer insan kalıntılarından elde edilen DNA ile birlikte incelendi. Araştırmacılara göre sonuçlar, Buzul Çağı Avrupa’sındaki doğu ve batı toplulukları arasında gen alışverişi bulunduğunu ve bu grupların sanılandan daha bağlantılı olduğunu gösteriyor.
Arkeofili ↗ - Japonya’da 1.500 yıllık mezarın hendeğinde pişmiş toprak kadın figürü bulundu
Nishikaminomiya kazı alanında, 5. yüzyıl sonlarına ait bir tümülüsün hendeğinde kırmızı boya izlerini koruyan pişmiş toprak bir kadın figürü bulundu. Araştırmacılara göre bir şamanı betimleyen eser, Gunma bölgesindeki erken insan biçimli haniwaların iyi korunmuş nadir örneklerinden biri.
Arkeofili ↗ - Sakkara’da Weni adlı yetkilinin yazıtlı mezar odası bulundu
Sakkara’da Eski Krallık yetkilisi Weni’nin adını ve görevlerini belirleyen yazıtlarla bezeli mezar odası, iki ahşap heykel ve bronz aletler bulundu. Buluntular dönemin yönetici sınıfının cenaze uygulamalarını aydınlatıyor; araştırmacılara göre aletler tıbbi amaçlı olabilir ancak işlevleri henüz kesinleşmedi.
Arkeofili ↗ - Peru’da bakır nesneler ve 32 seramikle gömülmüş bir çocuğun mezarı bulundu
Huacas de Moche’de 6. veya 7. yüzyıla tarihlenen bir çocuk mezarında bakır nesneler ve tutsak tasvirleri de içeren 32 seramik eser bulundu. Araştırmacılara göre gömünün zenginliği çocuğun yüksek statüsüne işaret ediyor ve yetişkin ritüelleriyle bağlantılı nesnelerin çocuk cenazelerinde kullanımına ilişkin yeni kanıt sunuyor.
Arkeofili ↗
Tüm kazı alanları (389)
Türkiye
- Acemhöyük
- Afrodisias
- Aizanoi
- Alabanda Antik Kenti
- Alacahöyük
- Amos Antik Kenti
- Ani
- Arslantepe Höyüğü
- Aspendos
- Assos
- Ayanis Kalesi
- Aççana Höyük – Alalah
- Aşıklı Höyük
- Barcın Höyük
- Bergama Antik Kenti
- Beçin Orta Çağ Kenti
- Blaundos Antik Kenti
- Boncuklu Höyük
- Canhasan I Höyüğü
- Didyma Apollon Kutsal Alanı
- Domuztepe Höyüğü
- Efes
- Euromos Antik Kenti
- Gordion
- Göbeklitepe
- Hadrianopolis Antik Kenti
- Hattuşa
- Hierapolis
- Kaman-Kalehöyük
- Karahantepe
- Karatepe-Aslantaş
- Karkamış
- Kaunos
- Kibyra
- Klaros Kutsal Alanı
- Klazomenai Antik Kenti
- Knidos
- Ksanthos
- Kültepe-Kaniş
- Labraunda Kutsal Alanı
- Laodikeia
- Letoon Kutsal Alanı
- Limyra Antik Kenti
- Menderes Magnesiası
- Metropolis Antik Kenti
- Milet
- Myra
- Nemrut Dağı Tümülüsü
- Notion Antik Kenti
- Nysa Antik Kenti
- Olympos Antik Kenti
- Oymaağaç Höyük
- Patara
- Perge Antik Kenti
- Phaselis Antik Kenti
- Priene
- Sagalassos
- Sardes
- Sayburç
- Side Antik Kenti
- Stratonikeia
- Tell Tayinat
- Teos Antik Kenti
- Tripolis Antik Kenti
- Troya
- Uluburun Batığı
- Yenikapı – Theodosius Limanı Kazı Alanı
- Yeşilova Höyüğü
- Yumuktepe Höyüğü
- Zerzevan Kalesi
- Zeugma
- Zincirli Höyük
- Çatalhöyük
- Çavuştepe Kalesi
- Çayönü Tepesi
- Çukuriçi Höyük
- İasos Antik Kenti
- Şapinuva
Yunanistan
Mısır
İtalya
Birleşik Krallık
- Avebury Kazı Alanı
- Durrington Walls Yerleşimi ve Tören Alanı
- Kourion Antik Kenti
- Must Farm Kazıklı Yerleşimi
- Ness of Brodgar Neolitik Kompleksi
- Richborough Roma Kenti ve Kalesi
- Silchester Antik Kenti
- Skara Brae Neolitik Yerleşimi
- Star Carr Mezolitik Yerleşimi
- Stonehenge Kazı Alanı
- Sutton Hoo Mezar Alanı
- Vindolanda Roma Kalesi
