Şehr-i Suhte
Šahr-e Soḵta
İran · Sistan ve Belucistan
Kısaca
Kentte konut, üretim ve mezarlık alanları birbirinden ayrılmıştır. UNESCO'nun yaklaşık MÖ 3200–1800 tarihlediği yerleşim için 2023 tarihli radyokarbon çalışması daha erken başlangıç ve daha erken çöküş önerdiğinden dönem sınırları kesinleştirilmedi.
Ne bulundu?
- 1Kerpiç konutlar
Odalar, koridorlar ve avlulardan oluşan konut kalıntıları açığa çıkarıldı. İyi korunmuş yapılar, erken kent yaşamının mekânlarını tanımayı sağlıyor.
- 2Üretim alanları
Kentte konutlardan ve mezarlıktan ayrı üretim bölgeleri belirlendi. Bunlar, farklı faaliyetlerin kent içinde ayrı alanlarda toplandığını gösteriyor.
- 3Proto-Elam mühür baskıları
Erken tabakalardaki mühür baskıları, batıdaki Proto-Elam merkezleriyle üslup benzerlikleri taşıyor. Mal ve kapların denetlenmesinde kullanılan uygulamaların yayılımını araştırmayı sağlıyor.
- 4Proto-Elam tableti
Erken yerleşim bağlamında bulunan tablet, kentin Proto-Elam kayıt geleneğiyle bağlantısını belgeliyor. Mühür baskılarıyla birlikte idari uygulamalar için önemli kanıt oluşturuyor.
- 5Geniş mezarlık
Kentin ayrı bir bölümünü oluşturan mezarlık kazılarla araştırıldı. Korunmuş gömüler, topluluğun yaşamını ve defin uygulamalarını incelemeyi sağlıyor.
Neyi işaret ediyor?
Şehr-i Suhte, konut, üretim ve defin alanları ayrışmış karmaşık bir kent toplumuna işaret ediyor. Araştırmacılara göre tablet ve mühür baskıları, batıdan gelen idari geleneklerin yerel uygulamalarla buluştuğunu gösteriyor.
Bize ne gösterdi?
- Doğu İran'da erken karmaşık toplumların gelişimini somut kent kalıntılarıyla belgeledi.
- Kentte farklı faaliyetler için ayrı bölgeler oluşturulduğunu gösterdi.
- Proto-Elam kayıt ve mühürleme geleneklerinin doğudaki bağlantılarını ortaya koydu.
Görseller
Son haber / seçilmiş arşiv
2023'te yayımlanan yeni radyokarbon değerlendirmesi, kuruluşu yaklaşık MÖ 3550'ye, ana yerleşimin çöküşünü yaklaşık MÖ 2300'e ve sonraki seyrek kullanımı MÖ 2100–2000'e yerleştirdi.
Künye
- Kültür
- Sistan'ın tarihöncesi kent kültürü
- Ekip / tarihsel
- İran arkeoloji misyonu ve Salento Üniversitesi; Enrico Ascalone
- Koordinatlar
- 30,5939°, 61,3278°
Kaynaklar
- whc.unesco.org
- iranicaonline.org
- iris.unisalento.it
- UNESCO Dünya Mirası Merkezi
- Iran — Who Holds the Keys? Identifying Female Administrators at Shahr-i Sokhta
Yakındaki kazılar
- Konar Sandal 418 km
- Yahya Tepe 500 km
- Mehrgarh Arkeolojik Alanı 630 km
- Altıntepe 701 km
- Mohenjo-daro 755 km
- Pasargad 784 km
- —
- —
- 12.000
Toprağın altından: son keşifler
- İtalya’da 2.300 yıllık mezarda nadir Messapça yazıtlar bulundu
Manduria’da kayaya oyulmuş bir mezarın kapak taşlarında iki Messapça yazıt bulundu. Araştırmacılara göre metinler, mezarla ilişkilendirilen kadının dinî bir görev üstlendiğini gösterebilir; rahibelik ve Demeter kültü bağlantısı henüz kesinleşmedi.
Heritage Daily ↗ - Aquinum’da ana kanalizasyon hattı ve Roma ritüellerini anlatan yazıtlar bulundu
Aquinum’daki araştırmalarda ana kanalizasyon hattı, 120 sikkelik bir topluluk ve dinî yazıtlar ortaya çıkarıldı. Buluntular, Roma kentinin su yönetimini ve yıldırım düşen yerlerin kutsallaştırılması gibi uygulamaları anlamaya katkı sağlıyor.
Heritage Daily ↗ - İnka mumyalarının analizinde koka, alkol ve harmin izleri tespit edildi
Peru ve Arjantin’den sekiz İnka mumyasının saç ve tırnak analizlerinde koka tüketimi, dört bireyde alkol ve Ampato mumyasında harmin izleri saptandı. Araştırmacılara göre farklı maddelerin kullanılması, kurban törenlerinin yerel geleneklere göre değiştiğini gösteriyor.
Arkeofili ↗ - Rusya’da 5.300 yıllık mezardan çıkan nesne böbrek taşı olarak tanımlandı
Stavropol Yaylası’ndaki bir Tunç Çağı mezarında bulunan yaklaşık 2,1 santimetrelik nesnenin analizleri, böbrek taşıyla uyumlu bir mineral yapısı ortaya koydu. Araştırmacılara göre buluntu, mezardaki erkeğin kronik enfeksiyon yaşadığına işaret ederek dönemin hastalıklarına ilişkin doğrudan kanıt sunuyor.
Arkeofili ↗ - Macaristan’da savaş alanı araştırmasında 3.000 yıllık bronz eşyalar bulundu
Mezőkeresztes savaş alanında yapılan araştırmada büyük bir bronz kap ve iki bezemeli sarmal kol süsü bulundu. MÖ 13–11. yüzyıllara tarihlenen eşyaların özgün konumları korunarak çıkarılması, Tunç Çağı’ndaki değerli eşya gömme uygulamalarının incelenmesini sağlıyor.
Heritage Daily ↗ - Mısır’da Buto kentinin altında 2.600 yıllık kerpiç yapı tespit edildi
Uydu ve jeofizik araştırmalarıyla belirlenen büyük kerpiç yapının duvarları, deneme kazısıyla doğrulandı. Araştırmacılara göre temelin altına yerleştirilen kum tabakası, yapıyı Nil Deltası’nın suya doygun zemininde korumaya yardımcı olmuş olabilir.
Heritage Daily ↗ · Kazı defteri - Almanya’da takılar ve hayvan kalıntıları içeren Kelt kadın mezarı bulundu
Bavyera’daki mezarda bir kadının iskeleti, ağır tunç halhallar, sapropelitten bir kol halkası ve kuzu ya da oğlak kalıntıları bulundu. Araştırmacılara göre hayvanın mezara yemek sunusu olarak bırakılması, bölgedeki Kelt cenaze uygulamalarının alışılmadık bir örneğini oluşturuyor.
Arkeofili ↗ - Pompeii’de kişisel eşyalar, çocukluk muskaları ve sikkeler içeren dolap bulundu
Pompeii’de bir evde, MS 79’daki patlamadan sonra kapalı kalan dolabın içinde bakım eşyaları, 38 tunç sikke ve en az 24 muskadan oluşan bir kolye bulundu. Eşyaların birlikte korunması, Roma dönemindeki gündelik yaşam ve kişisel hatıralar hakkında ayrıntılı bilgi sağlıyor.
Arkeofili ↗ · Kazı defteri
Tüm kazı alanları (395)
Türkiye
- Acemhöyük
- Afrodisias
- Aizanoi
- Alabanda Antik Kenti
- Alacahöyük
- Amos Antik Kenti
- Ani
- Arslantepe Höyüğü
- Aspendos
- Assos
- Ayanis Kalesi
- Aççana Höyük – Alalah
- Aşıklı Höyük
- Barcın Höyük
- Bergama Antik Kenti
- Beçin Orta Çağ Kenti
- Blaundos Antik Kenti
- Boncuklu Höyük
- Canhasan I Höyüğü
- Didyma Apollon Kutsal Alanı
- Domuztepe Höyüğü
- Efes
- Euromos Antik Kenti
- Gordion
- Göbeklitepe
- Hadrianopolis Antik Kenti
- Hattuşa
- Hierapolis
- Kaman-Kalehöyük
- Karahantepe
- Karatepe-Aslantaş
- Karkamış
- Kaunos
- Kibyra
- Klaros Kutsal Alanı
- Klazomenai Antik Kenti
- Knidos
- Ksanthos
- Kültepe-Kaniş
- Labraunda Kutsal Alanı
- Laodikeia
- Letoon Kutsal Alanı
- Limyra Antik Kenti
- Menderes Magnesiası
- Metropolis Antik Kenti
- Milet
- Myra
- Nemrut Dağı Tümülüsü
- Nysa Antik Kenti
- Olympos Antik Kenti
- Oymaağaç Höyük
- Patara
- Perge Antik Kenti
- Phaselis Antik Kenti
- Priene
- Sagalassos
- Sardes
- Sayburç
- Side Antik Kenti
- Stratonikeia
- Teos Antik Kenti
- Tripolis Antik Kenti
- Troya
- Uluburun Batığı
- Yenikapı – Theodosius Limanı Kazı Alanı
- Yeşilova Höyüğü
- Yumuktepe Höyüğü
- Zerzevan Kalesi
- Zeugma
- Zincirli Höyük
- Çatalhöyük
- Çavuştepe Kalesi
- Çayönü Tepesi
- Çukuriçi Höyük
- İasos Antik Kenti
- Şapinuva
Yunanistan
İtalya
Birleşik Krallık
- Avebury Kazı Alanı
- Durrington Walls Yerleşimi ve Tören Alanı
- Kourion Antik Kenti
- Must Farm Kazıklı Yerleşimi
- Ness of Brodgar Neolitik Kompleksi
- Richborough Roma Kenti ve Kalesi
- Silchester Antik Kenti
- Skara Brae Neolitik Yerleşimi
- Star Carr Mezolitik Yerleşimi
- Stonehenge Kazı Alanı
- Sutton Hoo Mezar Alanı
- Vindolanda Roma Kalesi
