Təpə Hisar
Tappeh Hesar
İran · Semnan
Qısaca
Damğanın cənub-şərqindəki təpədə ilk qazıntıları Erich Schmidt aparıb. Təxminən e.ə. 4590-1705-ci illərə aid edilən tarixəqədərki yaşayış məskəni qəbirləri və metal tapıntıları ilə tanınır.
Nə tapıldı?
- 1Zəngin qəbir tapıntıları
Bəzi qəbirlərdə silahlar, alətlər, qablar və bəzək əşyaları birlikdə tapılmışdır. Qəbir avadanlıqları arasındakı nəzərəçarpan fərqləri göstərir.
- 2Daş və mis möhürlər
Qəbir tapıntıları arasında daş və mis möhürlər var. Bu kiçik əşyalar dövrün işarə istifadəsi və şəxsi əşyaları haqqında məlumat verir.
- 3Metal silahlar və alətlər
Xəncərlər, bıçaq tiyələri, ox ucluqları və başqa metal əşyalar tapılmışdır. Tədqiqatçılara görə, istehsaldakı ustalıq və metal emalı qalıqları ixtisaslaşmış sənətkarların mövcudluğunu dəstəkləyir.
- 4Kiçik heyvan fiqurcuqları
Bişmiş gildən və daşdan heyvan fiqurcuqları əldə edilmişdir. Penn Muzeyindəki buynuzlu bişmiş gil nümunəsi Hissar II mərhələsinə aiddir.
- 5Cilalanmış boz keramika
Boz keramika Hissar IIB və III mərhələlərində geniş yayılır. Tədqiqatlar bunların əvvəlki qablarla eyni yerli gillərdən fərqli bişirmə şəraitində istehsal edildiyini göstərir.
Nəyə işarə edir?
Tepe Hisar əkinçiliklə dolanan bir yaşayış məskənində inkişaf etmiş keramika və metal istehsalının olduğuna işarə edir. Tədqiqatçılara görə, standartlaşdırılmış məhsullar ixtisaslaşmanı, qəbir avadanlıqlarındakı fərqlər isə ictimai fərqləri araşdırmaq üçün mühüm məlumatlar təqdim edir.
Bizə nə göstərdi?
- Keramikanın rəngindəki dəyişikliyin eyni yerli gilin fərqli bişirilməsi ilə baş verə bildiyini göstərdi.
- Metal emalı qalıqları və məhsullar ixtisaslaşmış istehsalı sənədləşdirdi.
- Qəbirlərin müqayisəsi dəfn adətlərinin və qəbirə qoyulan əşyaların müxtəlifliyini ortaya qoydu.
Şəkillər
.jpg)
Məlumat kartı
- Mədəniyyət
- Şimal-şərqi İranın tarixəqədərki icmaları
- İlk müasir qazıntı
- 1931
- Koordinatlar
- 36,1545°, 54,3831°
Mənbələr
- collections.penn.museum
- iranicaonline.org
- pages.vassar.edu
- Encyclopaedia Iranica — Robert H. Dyson, Tepe Hisar
- Penn Müzesi — hayvan figürini eser kaydı
Yaxınlıqdakı qazıntılar
- Sialk təpəsi 364 km
- Köhnə Nisa 394 km
- Altıntəpə 546 km
- Həgmətanə 552 km
- Çehrabad duz mədəni 589 km
- Godin Təpə 601 km
- —
- —
- 12.000
Torpağın altından: son kəşflər
- Sibirdəki 2.800 illik məzarda çətənə istifadəsinin kimyəvi izləri tapıldı
Tunnug kurqanındakı çətənə toxumları e.ə. 800–760-cı illərə aid edildi; insan saçlarında da çətənə birləşmələri ilə uyğun gələn siqnallar aşkarlandı. Tədqiqatçılara görə, tapıntılar çətənənin psixoaktiv təsirlərindən dəfn mərasimlərində istifadə edilmiş ola biləcəyini göstərir.
Arkeofili ↗ - Almaniyada gölün altında 10.500 illik işlənmiş taxta parçaları tapıldı
Arendsee gölündə təxminən 20 metr dərinlikdə işlənmiş taxta parçaları, daş alətlər və heyvan sümükləri tapıldı. Nadir hallarda qorunub qalan bu taxta parçaları Mezolit dövrünün dülgərlik üsullarını birbaşa sənədləşdirir; onların bir tikiliyə aid olub-olmadığı hələ dəqiqləşməyib.
HeritageDaily ↗ - İngiltərədə Dəmir dövrünə və Roma dövrünə aid beş taxta quyu tapıldı
Hampshire-də boru xətti qazıntıları zamanı dördü Dəmir dövrünə, biri Roma dövrünə aid edilən beş taxta quyu aşkarlandı. Quyulardan birinin taxtası e.ə. 719–396-cı illərə aid edildi; qorunub qalmış alət və təmir izləri qədim su təchizatı üsullarını göstərir.
HeritageDaily ↗ - Sudandakı Sanam məbədində fayans istehsalı emalatxanası aşkarlandı
Sanam məbəd kompleksində yüzlərlə muncuq, bir dəfn heykəlciyi və istehsal qalıqları olan fayans emalatxanası tapıldı. Tədqiqatçılara görə, emalatxana Kuş hökmdarlarının qiymətli əşyaların istehsalına nəzarət edərək siyasi güclərini necə möhkəmləndirdiklərini anlamağa kömək edir.
Arkeofili ↗ - Qazaxıstanda Saka dövrünə aid məzarda qızıl ayı fiquru tapıldı
Almatıdakı Karagaily kurqanında ilkin tarixləndirməyə görə e.ə. 4–3-cü əsrlərə aid kiçik bir qızıl ayı fiquru tapıldı. Tədqiqatçılara görə, üzərindəki dəliklər fiqurun mərasim baş geyiminə tikilmiş ola biləcəyini göstərir; tapıntı Saka geyim və bəzək ənənələri haqqında yeni məlumat verir.
HeritageDaily ↗ - Seyitömer Höyüğündə 5.000 illik səkkiz çörək tapıldı
Kütahyadakı qazıntılarda bir yanğında kömürləşərək qorunmuş səkkiz çörək ilə buğda və mərcimək qalıqları tapıldı. Soba və rəf qalıqları ilə birlikdə üzə çıxan qidalar Erkən Tunc dövründə qidalanma və evlərdə ərzaq saxlama vərdişlərinə birbaşa sübut təqdim edir.
Arkeofili ↗ - İspaniyadakı bir mağarada tarixəqədərki dövrə aid 280 cızma təsvir sənədləşdirildi
Cova de la Font Majorda tapılan 280 cızma təsvirin ətraflı tədqiqatı dərc edildi; bunların 55-i heyvanları təsvir edir. Tədqiqatçılara görə, bəzi fiqurların üslubu Aralıq dənizi sahilindəki erkən Üst Paleolit sənət ənənələri arasındakı əlaqələri anlamağa kömək edə bilər.
Heritage Daily ↗ - İtaliyada qayaya oyulmuş oturacaqlar və boyalı etrusk məzarları tapıldı
Cerveteridəki Monte Abatone qəbiristanlığında aparılan işlər zamanı qayaya oyulmuş taxtabənzər oturacaqlar və qırmızı divar boyaları olan məzar otaqları sənədləşdirildi. Tapıntılar etruskların məzarları evlərin daxili məkanlarına bənzədərək ölülərin kimliyini və ictimai mövqeyini necə əks etdirdiyinə dair yeni nümunələr təqdim edir.
Heritage Daily ↗
Bütün qazıntı yerləri (425)
Türkiyə
- Acemhöyük
- Afrodisias
- Alabanda antik şəhəri
- Alacahöyük
- Amos antik şəhəri
- Ani
- Arslantəpə kurqanı
- Aspendos
- Assos
- Ayanis qalası
- Ayzanoi
- Aççana Höyük – Alalah
- Aşıklı Höyük
- Barcın Höyük
- Beçin Orta əsr şəhəri
- Blaundos antik şəhəri
- Boncuklu Höyük
- Canhasan I yaşayış təpəsi
- Didima Apollon müqəddəs sahəsi
- Domuztepe yaşayış təpəsi
- Efes
- Evromos antik şəhəri
- Faselis antik şəhəri
- Göbəklitəpə
- Hadrianopolis antik şəhəri
- Hattuşa
- Hierapolis
- Kaman-Kalehöyük
- Karkamış
- Kaunos
- Kibira
- Klaros müqəddəs ərazisi
- Klazomenai antik şəhəri
- Knidos
- Ksantos
- Kültəpə-Kaniş
- Labraunda müqəddəs ərazisi
- Laodikiya
- Letoon müqəddəs ərazisi
- Limira antik şəhəri
- Menderes Maqnesiyası
- Metropolis antik şəhəri
- Milet
- Mira
- Nemrut dağı kurqanı
- Nisa antik şəhəri
- Olimpos antik şəhəri
- Oymaağaç Höyük
- Patara
- Perge antik şəhəri
- Perqamon antik şəhəri
- Priena
- Qarahantəpə
- Qaratəpə-Aslantaş
- Qordion
- Saqalassos
- Sard
- Sayburç
- Side antik şəhəri
- Stratonikiya
- Teos antik şəhəri
- Tripolis antik şəhəri
- Troya
- Uluburun gəmi batığı
- Yenikapı – Feodosi limanı qazıntı sahəsi
- Yeşilova yaşayış təpəsi
- Yumuktepe yaşayış təpəsi
- Zeuqma
- Zincirli Höyük
- Zərzəvan qalası
- Çatalhöyük
- Çavuştepe qalası
- Çayönü təpəsi
- Çukuriçi Höyük
- İasos antik şəhəri
- Şapinuva
Yunanıstan
İran
İtaliya
Birləşmiş Krallıq
- Durrington Walls məskəni və mərasim ərazisi
- Eyvbəri qazıntı ərazisi
- Kurion antik şəhəri
- Must Farm dirəklər üzərində yaşayış məskəni
- Ness of Brodgar Neolit kompleksi
- Richborough Roma şəhəri və qalası
- Satton-Hu qəbir ərazisi
- Silchester antik şəhəri
- Skara Brey Neolit yaşayış məskəni
- Star Carr Mezolit yaşayış məskəni
- Stounhenc qazıntı ərazisi
- Vindolanda Roma qalası