Sialk təpəsi

İran · İsfahan

Yaşayış məskəniFasilələrlə qazıntı aparılır
Təxmini dövre.ə. 6. 400 — e.ə. 535Neolit, Eneolit və Dəmir dövrü Xəritədə gör ↓

Qısaca

Kaşan yaxınlığındakı təpələr və qəbiristanlıqlar İran yaylasının tarixdən əvvəlki uzun məskunlaşma ardıcıllıqlarından birini qoruyur. Roman Ghirshmanın qazıntıları xüsusilə təbəqəli keramika ardıcıllığı və Dəmir dövrü qəbir tapıntıları ilə əhəmiyyət qazanmışdır; verilmiş dövr sərhədləri təxmini tarixlərdir.

Nə tapıldı?

  • 1Uzun lüləli boyalı səhəng

    Louvre’dakı AO 17719 nömrəli səhəng B qəbiristanlığında tapıldı; üzərində üslublaşdırılmış ceyranlar və həndəsi naxışlar var. Metal qab formalarını təqlid etməsi müxtəlif materiallar arasındakı dizayn əlaqəsini göstərir.

  • 2Boz cilalı qablar

    Sialk V qəbirlərindən boz cilalı keramika qablar çıxdı. Bunlar daha sonrakı Sialk VI qəbirlərinin boyalı qabları ilə müqayisə edilərək keramika ənənəsindəki dəyişikliyi izləməyə imkan verir.

  • 3A və B qəbiristanlıqları

    Qazıntılar Sialk V və VI ilə əlaqələndirilən iki qəbiristanlığı üzə çıxardı. Qəbir tapıntıları Dəmir dövrü qablarının dövrlər daxilindəki yerini müəyyənləşdirmək üçün əsas məlumatları təqdim etdi.

  • 4AO 19465 nömrəli qulplu vaza

    Qırmızı bişmiş gildən hazırlanmış vazanın qulpları çıxıntılarla tamamlanır. Louvre qeydi əsərin Sialk’ta tapıldığını və e.ə. 1100–650 aralığına aid edildiyini bildirir.

Nəyə işarə edir?

Qablar Sialk’ta dulusçuluğun həm forma, həm də bəzək baxımından dəyişdiyini göstərir. Tədqiqatçılara görə, uzun lüləli qablar qəbrə qoyulmazdan əvvəl maye tökülən dəfn mərasimlərində istifadə edilmiş ola bilər.

Bizə nə göstərdi?

  1. Qəbiristanlıqlar boz cilalı və boyalı keramika qabların nisbi ardıcıllığını müəyyənləşdirməyə kömək etdi.
  2. Bəzi bişmiş gil qabların formaları metal nümunələri təqlid edirdi.
  3. Qəbir qabları keramika istehsalı ilə dəfn təcrübələrini birlikdə araşdırmağa imkan yaratdı.

Şəkillər

Painted pottery vessel - Tepe Sialk - Kashan (Isfahan province)- 1st millenium BC - Nation
Darafsh · CC BY 3.0 · Wikimedia Commons
Tepe Sialk, Kashan, Irán, 2016-09-19, DD 24
Diego Delso · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Məlumat kartı

Mədəniyyət
İranın Mərkəzi yaylasının tarixdən əvvəlki mədəniyyətləri
İlk müasir qazıntı
1933
Koordinatlar
33,9689°, 51,4047°

Mənbələr

  1. iranicaonline.org
  2. collections.louvre.fr
  3. ademnes.de
  4. iranicaonline.org
  5. Louvre-Lens
  6. Encyclopaedia Iranica — Ceramics x. The Iron Age

Yaxınlıqdakı qazıntılar


—
—
12.000

Torpağın altından: son kəşflər

  • İtaliyada 2.300 illik məzarda nadir Messap dilində yazılar tapıldı

    Manduriada qayada oyulmuş bir məzarın qapaq daşlarında Messap dilində iki yazı tapıldı. Tədqiqatçıların fikrincə, mətnlər məzarla əlaqələndirilən qadının dini vəzifə daşıdığını göstərə bilər; kahinlik və Demeter kultu ilə əlaqə hələ dəqiqləşməyib.

    Heritage Daily ↗
  • Aquinumda əsas kanalizasiya xətti və Roma ayinlərindən bəhs edən yazılar tapıldı

    Aquinumdakı tədqiqatlarda əsas kanalizasiya xətti, 120 sikkədən ibarət toplu və dini yazılar aşkar edildi. Tapıntılar Roma şəhərinin su idarəçiliyini və ildırım düşən yerlərin müqəddəsləşdirilməsi kimi təcrübələri anlamağa kömək edir.

    Heritage Daily ↗
  • İnka mumiyalarının analizində koka, alkoqol və harmin izləri aşkar edildi

    Peru və Argentinadan olan səkkiz İnka mumiyasının saç və dırnaq analizlərində koka istifadəsi, dörd fərddə alkoqol və Ampato mumiyasında harmin izləri müəyyən edildi. Tədqiqatçıların fikrincə, müxtəlif maddələrin istifadəsi qurban mərasimlərinin yerli ənənələrə görə dəyişdiyini göstərir.

    Arkeofili ↗
  • Rusiyada 5.300 illik məzardan çıxan əşya böyrək daşı kimi müəyyən edildi

    Stavropol yaylasındakı bir Tunc dövrü məzarında tapılan təxminən 2,1 santimetrlik əşyanın analizləri böyrək daşına uyğun mineral quruluş aşkar etdi. Tədqiqatçıların fikrincə, tapıntı məzardakı kişinin xroniki infeksiya keçirdiyinə işarə edərək dövrün xəstəliklərinə dair birbaşa sübut təqdim edir.

    Arkeofili ↗
  • Macarıstanda döyüş meydanının tədqiqi zamanı 3.000 illik tunc əşyalar tapıldı

    Mezőkeresztes döyüş meydanında aparılan tədqiqatda böyük bir tunc qab və iki naxışlı spiral qol bəzəyi tapıldı. E.ə. 13–11-ci əsrlərə aid edilən əşyaların ilkin mövqeləri qorunaraq çıxarılması Tunc dövründə qiymətli əşyaların basdırılması təcrübələrini araşdırmağa imkan verir.

    Heritage Daily ↗
  • Misirdə Buto şəhərinin altında 2.600 illik çiy kərpic tikili aşkar edildi

    Peyk və geofiziki tədqiqatlarla müəyyən edilən böyük çiy kərpic tikilinin divarları sınaq qazıntısı ilə təsdiqləndi. Tədqiqatçıların fikrincə, bünövrənin altına yerləşdirilən qum təbəqəsi tikilini Nil Deltasının su ilə doymuş zəminində qorumağa kömək etmiş ola bilər.

    Heritage Daily ↗ · Qazıntı dəftəri
  • Almaniyada bəzək əşyaları və heyvan qalıqları olan kelt qadın məzarı tapıldı

    Bavariyadakı məzarda bir qadının skeleti, ağır tunc ayaq bilərzikləri, sapropelitdən qol halqası və quzu və ya çəpiş qalıqları tapıldı. Tədqiqatçıların fikrincə, heyvanın məzara yemək təqdiməsi kimi qoyulması bölgədəki kelt dəfn adətlərinin qeyri-adi bir nümunəsidir.

    Arkeofili ↗
  • Pompeii-də şəxsi əşyalar, uşaqlıq amuletləri və sikkələr olan dolab tapıldı

    Pompeii-də bir evdə eramızın 79-cu ilindəki püskürmədən sonra bağlı qalan dolabın içində qulluq əşyaları, 38 tunc sikkə və ən azı 24 amuletdən ibarət boyunbağı tapıldı. Əşyaların bir yerdə qorunması Roma dövründəki gündəlik həyat və şəxsi xatirələr haqqında ətraflı məlumat verir.

    Arkeofili ↗ · Qazıntı dəftəri

    Bütün qazıntı yerləri (395)

    Türkiyə

    Qazaxıstan

    Əfqanıstan

    Dominikan Respublikası

    Honduras

    Mikroneziya Federativ Ştatları

    Qvatemala

    Şimali Makedoniya

    Şri-Lanka