Hadrianopolis antik şəhəri

Viranşehir

Türkiyə · Karabük

Qədim şəhərQazıntı davam edir
Təxmini dövre.ə. 100 — b.e. 800Tarixəqədərki tapıntılar; Roma; Son Antik dövr; Bizans Xəritədə gör ↓

Qısaca

Eskipazar yaxınlığındakı Hadrianopolis xüsusilə Son Antik dövr kilsələri və mozaikaları ilə tanınır. Cənub nekropolunda tapılan keramika nümunələri və toxuculuq alətləri ərazidən Roma şəhərindən əvvəl də istifadə edildiyini göstərir.

Nə tapıldı?

  • 1Dörd Çay Kilsəsinin mozaikaları

    Xristian inancında cənnətlə əlaqələndirilən Phison, Geon, Euphrates və Tigris çaylarını insan şəklində göstərən döşəmə mozaikalarıdır. Təsvirləri çay adlarının müşayiət etməsi səhnələri müəyyənləşdirməyə imkan verir.

  • 2Himerios və Valentinanın nəzir kitabəsi

    Mozaikalı kilsə döşəməsində yerləşən kitabə Himerios ilə Valentinanın nəzirini qeyd edir. Himeriosun imperator mühafizəçisi kimi təqdim edilməsi şəhərdəki ianəçilər haqqında birbaşa məlumat verir.

  • 3Cənub Nekropolunun əl istehsalı keramikası

    Tünd səthli, cilalı və qırmızı anqoblu tarixəqədərki saxsı qab parçalarıdır. Sonrakı dövr tapıntıları ilə qarışmış olmalarına baxmayaraq, ərazinin Romadan əvvəlki keçmişinə dair mühüm sübutlardır.

  • 4Tunc Dövrü toxuculuq alətləri

    Forma və bəzək xüsusiyyətlərinə görə Tunc Dövrünə aid edilən toxuculuq alətləridir. Keramika ilə birlikdə antik şəhərin yerləşdiyi ərazidə daha qədim məskunlaşmanın olduğunu dəstəkləyir.

Nəyə işarə edir?

Mozaikalar və nəzir kitabəsi xristian inanclarının vizual ifadəsini və ibadət məkanlarına töhfə verən şəxsləri görünən edir. Tarixəqədərki keramika və toxuculuq alətləri isə ərazinin keçmişini Roma və Bizans şəhərindən xeyli əvvələ aparır.

Bizə nə göstərdi?

  1. Tarixəqədərki tapıntılar Roma dövründə qurulan şəhərin yerində daha qədim məskunlaşmanın olduğunu göstərir.
  2. Toxuculuq alətləri bu qədim yaşayış məskənində toxuculuq istehsalı ilə əlaqəli fəaliyyətlərə işarə edir.
  3. Çay təsvirləri və adları müqəddəs mətnlərdəki bir hekayənin kilsə döşəməsinə necə köçürüldüyünü sənədləşdirir.
  4. Nəzir kitabəsi kilsənin ianəçiləri arasında bir imperator mühafizəçisinin olduğunu göstərir.

Şəkillər

Hadrianopolis (Paphlagonien) 09
Ingeborg Simon · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Son xəbərlər / seçilmiş arxiv

2025-ci il tarixli elmi nəşr 2020-2023 qazıntılarında sayı artan tarixəqədərki keramika və toxuculuq aləti tapıntılarını qiymətləndirdi.

Məlumat kartı

Mədəniyyət
Paflaqoniya; Roma; Bizans
Qrup / tarixi
Ersin Çelikbaş / Karabük Universiteti
Koordinatlar
40,9258°, 32,4913°

Mənbələr

  1. taed.ktb.gov.tr
  2. en.wikipedia.org
  3. Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Portalı — Hadrianapolis
  4. Türk Arkeoloji ve Etnografya Dergisi — Hadrianopolis ve Çevresinden Tarih Öncesi Bulgular

Yaxınlıqdakı qazıntılar


—
—
12.000

Torpağın altından: son kəşflər

  • Pompeii-də şəxsi əşyalar, uşaqlıq amuletləri və sikkələr olan dolab tapıldı

    Pompeii-də bir evdə eramızın 79-cu ilindəki püskürmədən sonra bağlı qalan dolabın içində qulluq əşyaları, 38 tunc sikkə və ən azı 24 amuletdən ibarət boyunbağı tapıldı. Əşyaların bir yerdə qorunması Roma dövründəki gündəlik həyat və şəxsi xatirələr haqqında ətraflı məlumat verir.

    Arkeofili ↗ · Qazıntı dəftəri
  • Rumıniyada oyuncaqları ilə dəfn edilmiş bir uşağın Roma dövrünə aid sarkofaqı tapıldı

    Tomis antik şəhərində təxminən 1.800 illik qapalı uşaq sarkofaqından təkərli at oyuncağı, xoruz formalı çınqıraq, bəzək əşyaları və üzvi qalıqlar çıxarıldı. Taxta tabut parçalarının və kəfənin də qorunması Roma dövründəki uşaq dəfnlərini araşdırmaq üçün nadir imkan yaradır.

    HeritageDaily ↗
  • Gölyazı-dakı antik teatrın tamaşaçı bölməsində Roma dövrünə aid qəbir tapıldı

    Apollonia ad Rhyndacum teatrında eramızın 1-ci əsrinə aid edilən və yandırılmış insan qalıqları olan, kirəmitlə örtülmüş bir qəbir aşkarlandı. Şəhərin ayrıca qəbiristanlığı olsa da, dəfnin teatrda aparılmasının səbəbi hələ məlum deyil; tapıntı ictimai məkanların istifadəsi ilə bağlı yeni suallar doğurur.

    Arkeofili ↗
  • Teos-da Antinoos-un mərmər portreti və 13 kitabə tapıldı

    Teos-dakı Roma və Augustus Məbədinin ətrafında Antinoos-un mərmər portreti və təkrar istifadə edilmiş daş bloklar üzərində 13 kitabə tapıldı. Kitabələr şəhərin siyasi və hüquqi əlaqələrinə aydınlıq gətirir, tədqiqatçıların fikrincə isə portret və kitabə parçaları məbədin Antinoos kultu ilə də bağlı olduğunu göstərir.

    Arkeofili ↗ · Qazıntı dəftəri
  • 30 min illik insan DNT-si Avropadakı uzaq icmaların əlaqəsini göstərdi

    Fransadakı Isturitz Mağarasından bir qadının təxminən 30 min illik genomu mağara çöküntülərindən və digər insan qalıqlarından əldə edilmiş DNT ilə birlikdə araşdırıldı. Tədqiqatçıların fikrincə, nəticələr Buz dövrü Avropasındakı şərq və qərb icmaları arasında gen mübadiləsinin olduğunu və bu qrupların güman ediləndən daha sıx əlaqəli olduğunu göstərir.

    Arkeofili ↗
  • Yaponiyada 1.500 illik qəbrin xəndəyində bişmiş gildən qadın fiquru tapıldı

    Nishikaminomiya qazıntı sahəsində 5-ci əsrin sonlarına aid bir kurqanın xəndəyində qırmızı boya izlərini qoruyan, bişmiş gildən qadın fiquru tapıldı. Tədqiqatçıların fikrincə, şamanı təsvir edən əsər Gunma bölgəsindəki erkən insan formalı hanivaların yaxşı qorunmuş nadir nümunələrindən biridir.

    Arkeofili ↗
  • Sakkara-da Weni adlı məmurun kitabəli qəbir kamerası tapıldı

    Sakkara-da Qədim Krallıq məmuru Weni-nin adını və vəzifələrini göstərən kitabələrlə bəzədilmiş qəbir kamerası, iki taxta heykəl və bürünc alətlər tapıldı. Tapıntılar dövrün hakim təbəqəsinin dəfn adətlərinə aydınlıq gətirir; tədqiqatçıların fikrincə, alətlər tibbi məqsədlər üçün istifadə edilmiş ola bilər, lakin funksiyaları hələ dəqiqləşməyib.

    Arkeofili ↗
  • Peruda mis əşyalar və 32 keramika əsəri ilə dəfn edilmiş bir uşağın qəbri tapıldı

    Huacas de Moche-də 6-cı və ya 7-ci əsrə aid edilən bir uşaq qəbrində mis əşyalar və əsir təsvirlərinin də yer aldığı 32 keramika əsəri tapıldı. Tədqiqatçıların fikrincə, dəfnin zənginliyi uşağın yüksək statusuna işarə edir və böyüklərin ayinləri ilə bağlı əşyaların uşaq dəfnlərində istifadəsinə dair yeni dəlil təqdim edir.

    Arkeofili ↗

    Bütün qazıntı yerləri (389)

    Türkiyə

    Əfqanıstan

    Dominikan Respublikası

    Honduras

    Mikroneziya Federativ Ştatları

    Qvatemala

    Şimali Makedoniya

    Şri-Lanka